Avrupa Birliği (AB) koridorlarında, İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında yürüttüğü yerleşim politikalarına karşı bugüne kadarki en güçlü çağrılardan biri yankılandı. Eski başbakanlar, büyükelçiler ve üst düzey bürokratlardan oluşan 500'ü aşkın Avrupalı isim, yayınladıkları ortak bildiriyle AB'yi İsrail'in Batı Şeria'daki yasa dışı faaliyetlerine karşı acil yaptırım uygulamaya çağırdı.
İki Devletli Çözüme "E1" Darbesi
Ortak açıklamada, krizin merkezine İsrail hükümetinin hayata geçirmeyi planladığı yasa dışı "E1" yerleşim projesi oturtuldu. Projenin ilk aşamasına ait sözleşmelerin kısa süre içinde imzalanacağı belirtilirken, bu adımın bölgedeki jeopolitik haritayı geri döndürülemez biçimde değiştireceği vurgulandı. Avrupalı yetkililer, E1 projesinin Batı Şeria'yı fiziksel olarak ikiye böleceğini ve bölgede kalıcı barışın tek anahtarı olarak görülen "iki devletli çözüm" ihtimalini tamamen ortadan kaldıracağını ifade etti.
AB'nin Sessizliği ve Üye Ülkelere Yönelik Eleştiriler
Bildiride, İsrail'in toprak ilhakına yönelik bu agresif tutumuna rağmen Brüksel yönetiminin sergilediği eylemsizlik sert bir dille eleştirildi. AB'nin kendi anlaşmalarından doğan uluslararası hukuku koruma yükümlülüklerini yerine getirmediği belirtilen metinde, Birlik içindeki çatlaklara da dikkat çekildi.
Bazı üye ülkelerin yasa dışı yerleşimlere karşı kendi ulusal tedbirlerini aldığı ancak başta Almanya ve İtalya olmak üzere bazı ülkelerin ortak AB yaptırımlarını sistematik bir şekilde bloke ettiği iddia edildi. Açıklamada, bu engellemelerin sadece iki devletli çözümü değil, aynı zamanda Avrupa Birliği'nin temel değerlerini de derinden sarstığı kaydedildi.
12 Ekim İçin Kritik Yaptırım Çağrısı: "İnisiyatif Alın"
Eski Avrupalı yetkililer, Avrupa Komisyonu'na "Artık liderlik gösterme zamanı" diyerek somut eylem planlarını sıraladı. Talepler arasında; E1 projesini ve diğer yasa dışı yerleşimleri finanse eden uluslararası kuruluşlara yaptırım uygulanması, bu bölgelerle yapılan her türlü ticaretin yasaklanması ve AB-İsrail Ortaklık Anlaşması kapsamındaki ticari imtiyazların acilen askıya alınması yer alıyor.
Tüm bu kritik kararların alınabilmesi için gözler, 12 Ekim'de gerçekleştirilecek olan AB Dışişleri Bakanları zirvesine çevrildi. Durumun geri dönülemez bir noktaya doğru ilerlediği uyarısında bulunan yetkililer, AB ve üye ülkelerin tarihi sorumluluklarını yerine getirerek derhal harekete geçmesi gerektiğini vurguladı.
