Avrupa Birliği (AB), çocukların sosyal medya kullanımına yönelik kapsamlı ve sert kısıtlamaları hayata geçirmeye hazırlanıyor. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Danimarka’nın başkenti Kopenhag’da düzenlenen Avrupa Yapay Zekâ ve Çocuklar Zirvesi’nde yaptığı açıklamada, sosyal medya yasağının bu yaz resmen AB gündemine gelebileceğini duyurdu. Dijital platformların çocukların hayatına kontrolsüz bir şekilde nüfuz ettiğini belirten von der Leyen, bu durumun önüne geçmek için sert adımların atılmasının zorunlu hale geldiğini vurguladı.
Kopenhag Zirvesi ve Siyasi Baskılar
Kopenhag’da gerçekleştirilen zirve, Avrupa genelinde çocukların dijital bağımlılığı ve çevrim içi güvenliği konusundaki siyasi hareketliliğin merkezi haline geldi. Özellikle Fransa, İspanya, Yunanistan ve Danimarka gibi üye ülkeler; TikTok, Instagram ve Snapchat gibi popüler sosyal medya platformlarına karşı daha katı önlemler alınması yönünde Avrupa Komisyonu üzerindeki baskıyı artırıyor. Von der Leyen, çocukluk ve ergenlik döneminin dijital platformların baskısı altında şekillendiğine dikkat çekerek, asgari yaş sınırı tartışmalarının artık görmezden gelinemeyeceğini ifade etti.
15 Yaş Altı İçin Erişim Engeli Planı
Brüksel tarafından hazırlanan yeni düzenleme çerçevesinde, bazı ülkelerin mevcut ulusal yasalarından daha sert tedbirlerin uygulanması planlanıyor. Fransa’da Eylül ayında yürürlüğe girmesi beklenen yerel düzenleme, platformların 15 yaş altındaki kullanıcıların hesaplarını engellemesini zorunlu kılıyor. Avrupa Birliği Komisyonu ise bu tür parçalı uygulamalar yerine, tüm üye ülkeleri kapsayan ortak bir standart getirmeyi hedefliyor. Bu kapsamda, 15 yaş altındaki çocukların platformlara erişiminin engellenmesi en güçlü seçenek olarak masada duruyor.
Ortak Yaş Doğrulama Sistemi
AB, farklı ülkelerdeki farklı kuralların yarattığı karmaşayı gidermek amacıyla pandemi dönemindeki Dijital COVID Sertifikası modeline benzer bir yapı kurmayı planlıyor. Geliştirilmekte olan "AB Yaş Doğrulama Uygulaması" ile sosyal medya platformlarının kullanıcıların gerçek yaşlarını doğrulaması zorunlu hale getirilecek. Ancak bu öneri, teknik ve hukuki açıdan bazı tartışmaları da beraberinde getirdi. Bazı hükümetler sistemin uygulanabilirliği konusunda temkinli yaklaşırken, siber güvenlik uzmanları veri güvenliği ve olası sistemsel açıklar konusunda uyarılarda bulunuyor.
Dijital Hizmetler Yasası ve Denetimler
Avrupa Birliği, kısıtlama tartışmalarının yanı sıra mevcut yasalar üzerinden de baskıyı artırıyor. Instagram ve Snapchat gibi platformlar, çocukları yeterince koruyamadıkları gerekçesiyle Dijital Hizmetler Yasası kapsamında inceleme altına alındı. Komisyon, özellikle bağımlılık yaratan algoritmalar ve "sonsuz kaydırma" gibi tasarım özelliklerini tamamen yasaklamayı değerlendiriyor. Benzer kısıtlamaların Avustralya ve Endonezya gibi ülkelerde de hayata geçirilmiş olması, küresel ölçekte benzer bir eğilimin olduğunu gösteriyor. Von der Leyen, sürecin yavaş ilerlemesi durumunda bunun bedelini gelecek nesillerin ödeyeceğini belirterek çalışmaların hızlandırılacağını işaret etti.
