Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Yunanistan'da düzenlenen bazı etkinlikler ve buralarda ortaya atılan asılsız iddialara yönelik son derece sert ve net bir yazılı açıklama yayımladı.
Bakanlık açıklamasında, Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk'ün Samsun'a çıkarak işgalci güçlere karşı milli mücadeleyi başlattığı tarih olan 19 Mayıs 1919'un, Türk milleti tarafından "Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı" kapsamında büyük bir coşkuyla kutlandığı vurgulandı. Yunanistan'ın ise bu tarihi çarpıtarak asılsız iddialarla iki ülke arasındaki ilişkilere gölge düşürmeye çalıştığı ifade edildi.
Açıklamada, Yunanistan'ın 1994 yılında kabul ettiği mevzuatla hiçbir hukuki temeli bulunmayan "Pontus" iddialarını ulusal düzeyde yasalaştırdığı, bu asılsız iddiaları sürekli genişleterek Eğitim Bakanlığı genelgesiyle ilk ve orta dereceli okullarda çocuklara ders olarak okuttuğu aktarıldı.
Atina yönetiminin "Megali Idea" hayalini gerçekleştirmek için başlattığı işgal teşebbüsünün başarısızlıkla sonuçlandığını hatırlatan bakanlık, Yunanistan'ın bu asılsız iddialarla yaşadığı hezimeti ve işlediği ağır vahşet suçlarının üzerini örtmeye çalıştığını kaydetti.
Açıklamada ayrıca, Yunan ordusunun işlediği savaş suçlarının Müttefik Devletler Tahkikat Komisyonu raporları ve Lozan Barış Antlaşması'nın 59. maddesinde de açıkça kayıt altına alındığı anımsatıldı.
Siyasi kaygılarla tarihi istismar etmekten vazgeçmeliler
Dışişleri Bakanlığı, Yunan makamlarını siyasi kaygılarla tarihi istismar etmekten bir an önce vazgeçmeye çağırdı. Atina'nın, 1821 yılında Tripoliçe katliamından başlayarak Türklere ve diğer etnik gruplara karşı işlediği vahşet suçlarının yanı sıra, 15 Mayıs 1919 tarihinde İzmir'in işgali girişimiyle Batı Anadolu’da yürüttüğü mezalimi anması gerektiği belirtildi. Resmi açıklamada, "Yunanistan’ı gerçekleri çarpıtarak tarihten husumet çıkartmak yerine, ikili ilişkilerimizi barış ve iş birliği içinde geliştirecek bir tutum ortaya koymaya davet ediyoruz" ifadelerine yer verilerek Ankara'nın yapıcı diyalog beklentisi yinelendi.
Lozan Barış Antlaşması ve savaş tazminatı yükümlülüğü
Açıklamada atıfta bulunulan Lozan Barış Antlaşması'nın 59. maddesi, Türk-Yunan ilişkilerinin tarihi ve hukuki sorumluluklar dengesi açısından büyük bir önem taşıyor. 24 Temmuz 1923 tarihinde imzalanan antlaşmanın ilgili maddesinde, Yunan ordusunun Anadolu'da savaş hukukuna aykırı olarak yaptığı yıkım ve işlediği suçlar resmen tanınmıştır.
Maddede, Yunanistan'ın Anadolu'da savaş hukukuna aykırı olarak gerçekleştirdiği eylemlerden ötürü tamirat ve tazminat ödeme yükümlülüğü açıkça hükme bağlanmış, ancak o dönemki Yunanistan'ın mali durumu göz önünde bulundurularak, Türkiye Cumhuriyeti'nin gösterdiği büyük bir diplomatik jestle bu tamirat bedeli yerine Karaağaç bölgesi savaş tazminatı olarak Türkiye'ye bırakılmıştır.
