Diplomasi trafiği tıkandı, donanmalar namluları körfeze çevirdi. ABD Başkanı Donald Trump, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da yürütülen müzakerelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından sosyal medya platformu Truth üzerinden dünyayı sarsan kararı açıkladı. Trump, bugün (13 Nisan) TSİ 17:00’den itibaren İran limanlarına giriş ve çıkış yapan tüm gemilerin deniz ablukasına alınacağını duyurdu. İki haftalık kırılgan ateşkes, bu hamleyle birlikte fiilen sona erme noktasına geldi.
"Yasadışı Ücret Ödeyen Cehenneme Gidecek!"
Ablukanın sınırlarını çizen Trump, uluslararası sularda seyahat edip İran’a "geçiş ücreti" adı altında ödeme yapan gemilerin de hedef alınacağını sert bir dille belirtti. Boğazdaki mayınların imha edilmeye başlanacağını vurgulayan ABD Başkanı, "Bize veya barışçıl gemilere ateş açan her İranlı cehenneme gönderilecek" diyerek askeri angajman kurallarının değiştiğinin sinyalini verdi. Ancak ABD donanması, İran dışındaki limanlara giden ticari gemilerin geçişine izin verileceğini belirterek küresel ticaretin tamamen durdurulmayacağı notunu düştü.
Tahran’dan "Ölümcül Girdap" Tehdidi: İHA’lar Havada
Washington’ın hamlesine İran kanadından yanıt en üst perdeden geldi. İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’na yaklaşacak her türlü askeri unsuru "ateşkes ihlali" sayacaklarını ve anında karşılık vereceklerini duyurdu. Bölgeden paylaşılan İHA görüntülerinde tüm trafiğin anbean izlendiği vurgulanırken, "Yapılacak en ufak bir hata, düşmanı Hürmüz’ün ölümcül girdabında yok edecektir" mesajı paylaşıldı. İran Savunma Bakanlığı ise stratejik boğazın kontrolünün "sonsuza kadar" kendilerinde kalacağını yineledi.
Müzakere Masası Neden Devrildi?
Krizin fitilini ateşleyen gelişme ise Pakistan’daki görüşmelerin hüsranla bitmesi oldu. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran ile yürütülen doğrudan müzakerelerin hiçbir anlaşmaya varılamadan sona erdiğini resmen doğruladı. İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ise başarısızlığın faturasını ABD’nin "maksimalist ve aşırı" taleplerine kesti. Pezeşkiyan, ABD’nin İran halkının haklarına saygı duyması durumunda çözüm yollarının hala açık olduğunu savunsa da, sahadaki askeri hareketlilik diplomasiyi gölgede bırakmış durumda.
Ekonomik Fay Hattı: Petrol ve Altın Fırladı!
Abluka kararı sadece askeri değil, ekonomik bir depremi de beraberinde getirdi. Küresel enerji arzının kalbi olan Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim, petrol fiyatlarını kısa sürede zirveye taşıdı. Uzmanlar, ateşkes bozulmasa dahi Körfez'deki belirsizliğin küresel enflasyonu tetikleyeceğini öngörüyor. Trump, Fox News’a yaptığı açıklamada petrol fiyatlarının Kasım ayındaki ara seçimlere kadar yüksek seyredebileceğini kabul ederken, savaşın siyasi risklerine de kapı aralamış oldu.
