ABD Başkanı Donald Trump, 26 Şubat’ta başlayan nükleer müzakerelere ilişkin yaptığı açıklamada, Tahran yönetiminin “iyi niyetli ve açık” bir tutum sergilemediğini savundu. Trump, İran’ın nükleer silah edinmesini istemediklerini vurgulayarak diplomatik çözüm arayışının sürdüğünü ancak tarafların beklentilerde uzlaşmakta zorlandığını ifade etti.
Müzakerelerdeki temel anlaşmazlık, İran’ın nükleer programını belirli sınırlamalar çerçevesinde sürdürmesi karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep etmesi ile ABD’nin uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin tamamen durdurulmasını istemesi olarak öne çıkıyor.
Trump, sürecin 10-15 gün içinde netleşebileceğini belirterek “İran ile anlamlı bir anlaşma yapmalıyız, aksi takdirde çok kötü şeyler olur.” ifadelerini kullandı.
Bölgedeki Askeri Hareketlilik
Diplomatik temaslar devam ederken ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığını artırdığı bildirildi. Açık kaynak istihbarat raporlarına göre bölgede 330’dan fazla ABD askeri uçağı konuşlandırıldı ve bu sayının kısa sürede yaklaşık yüzde 10 arttığı aktarıldı.
İsrail basınında yer alan haberlerde, İran’a yönelik saldırının ABD ile İsrail tarafından ortak şekilde gerçekleştirildiği öne sürüldü. Trump da “İran’a yönelik büyük bir operasyon başlattık” ifadelerini kullandı.
Petrol Fiyatlarında Olası Artış
Uluslararası veri şirketi Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, petrol fiyatlarındaki jeopolitik kaynaklı artışların kalıcı olmasını beklemediğini belirtti. Rizvi, saldırının kapsamına bağlı olarak petrol fiyatlarında yaklaşık yüzde 10’luk bir artış görülebileceğini ifade etti.
Rizvi, fiyatların sınırlı bir senaryoda yeniden geri çekilebileceğini kaydetti.
Hürmüz Boğazı Senaryosu
Uzmanlara göre en riskli senaryo, Hürmüz Boğazı’nın kapanması ihtimali olarak değerlendiriliyor. Rizvi, bu durumda petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara çıkabileceğini, küresel büyümenin yaklaşık yüzde 1,5 baskı altında kalabileceğini ve altın fiyatlarının 6 bin 500 doların üzerine yükselebileceğini belirtti.
Aynı senaryoda ABD enflasyonunun yeniden yüzde 4,5 seviyesine yaklaşabileceği ifade edildi. Uzmanlar, Orta Doğu’da uzun süreli bir çatışmanın özellikle enerji bağımlılığı yüksek gelişmekte olan ülkelerde gıda enflasyonu ve yaşam maliyeti üzerinde baskı oluşturabileceğini değerlendiriyor.
