Hürmüz Boğazı çevresinde ABD ve İran arasındaki askeri gerilim, geri dönülemez bir eşiğe taşındı. ABD Başkanı Donald Trump’ın talimatıyla 13 Nisan’da başlatılan ve İran ekonomisini "tıkanmış bir domuz gibi boğmayı" hedefleyen deniz ablukasına karşı Tahran yönetimi sessizliğini bozdu.
İranlı üst düzey bir güvenlik yetkilisi, bugüne kadar gösterilen itidalin sona erdiğini ve ABD’nin ablukasına karşı yakında pratik, "emsalsiz bir eylemle" karşılık verileceğini açıkladı.
İran Devrim Muhafızları’nın 2 Mart’ta boğazı kapatma kararıyla başlayan süreç, diplomatik müzakerelerin başarısız olmasıyla sıcak çatışma riskini zirveye taşıdı. Tahran, şu ana kadar sergiledikleri bekleme stratejisinin sadece ABD’nin İran’ın şartlarını kabul etmesi için bir fırsat olduğunu, ancak ablukanın sürmesi halinde bölgedeki askeri dengelerin değişeceğini vurguladı.
Küresel enerji arzında %20 risk senaryosu
Hürmüz Boğazı'nın tamamen işlevsiz kalması, 2026 yılı küresel enerji piyasaları için "kabus senaryosu" olarak nitelendiriliyor. Enerji Ekonomisi ve Finansal Analiz Enstitüsü (IEEFA) verilerine göre, dünyada tüketilen petrolün yaklaşık %20'si ve sıvılaştırılmış doğalgazın (LNG) %25'inden fazlası bu dar boğazdan geçiyor.
Olası bir çatışma veya boğazın fiziksel olarak kapatılması durumunda, brent petrolün varil fiyatının kısa vadede 150 dolar bandını aşabileceği ve küresel tedarik zincirinde son 50 yılın en büyük enerji krizinin tetiklenebileceği öngörülüyor.
Uzmanlar, İran'ın bahsettiği "emsalsiz eylem" ifadesinin, asimetrik deniz mayınlama faaliyetlerini veya kamikaze insansız deniz araçlarıyla geniş çaplı bir saldırıyı kapsayabileceğini değerlendiriyor.
