İsrail-İran gerilimi ve ağır ambargoların gölgesindeki Tahran’da döviz piyasası alev aldı. Serbest piyasada 184 bin tümen seviyesini gören ABD doları, İran tarihinin en yüksek kur seviyesine ulaşarak rekor kırdı. Orta Doğu’daki askeri hareketlilik ve Batı’nın uyguladığı ekonomik yaptırımlar, İran’ın ulusal para birimi tümende telafisi güç bir yıkıma yol açtı. Serbest piyasada doların 184 bin tümen sınırını aşması, halkın alım gücünde yeni bir erime dalgası başlattı.
Savaşın Faturası Kurla Ödeniyor
İran ekonomisindeki bu "serbest düşüş", özellikle 28 Şubat’ta tırmanan ABD destekli İsrail saldırılarının ardından hız kazandı. Saldırıların hemen öncesinde 160 bin tümen civarında seyreden kur, bölgedeki jeopolitik belirsizliğin derinleşmesiyle savunmasız kaldı. Döviz bürolarında yaşanan hareketlilik, İran halkının yerel paradan kaçışını bir kez daha gözler önüne serdi.
Suni Rahatlamadan Sert Sıçrayışa
Çatışmaların ilerleyen safhalarında doların 135 bin tümene kadar gerilediği bir "sakinleşme dönemi" yaşanmış olsa da, bu durum kalıcı olmadı. Piyasalardaki iyimserlik, ambargoların dış ticaret üzerindeki tıkayıcı etkisi ve savaşın yarattığı ek maliyetlerle yerini sert bir yükselişe bıraktı. Bugün ulaşılan 184 bin tümenlik seviye, krizin başladığı döneme göre devasa bir kayıp anlamına geliyor.
Ambargo ve Savaş Kıskacında Tahran
Ekonomi uzmanları, İran’ın dış ticaret kanallarının büyük oranda kapalı olmasının döviz likiditesini bitirme noktasına getirdiğine dikkat çekiyor. Yaptırımların yanı sıra savaş bütçesinin kamu maliyesi üzerindeki baskısı, tümenin dolara karşı direnç göstermesini imkansız kılıyor. Tahran yönetimi döviz kurundaki bu yangını söndürmek için çeşitli müdahalelerde bulunsa da, serbest piyasadaki ateş düşmek bilmiyor.
