ABD Başkanı Donald Trump, İran’da ekonomik sorunlar ve ulusal para birimindeki sert değer kaybı nedeniyle başlayan protestolara güvenlik güçlerinin şiddetle müdahale etmesi halinde ABD’nin protestocuların “yardımına koşacağını” söyledi. Trump, Washington’un harekete geçmeye hazır olduğunu da vurguladı.
Trump: “Şiddet Olursa Devreye Gireriz”
Trump, İran’da ulusal para biriminin döviz kurlarına karşı yüksek değer kaybı ve ekonomik sıkıntılar nedeniyle başlayan protestolarla ilgili açıklamasında, Tahran yönetiminin göstericilere şiddet uygulaması halinde ABD’nin devreye gireceğini ifade etti.
İran’dan Yanıt: “Müdahale Kaos Getirir”
Trump’ın açıklamalarının ardından İran dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in başdanışmanı Ali Laricani, ABD’nin İran’a müdahalesinin tüm bölgede kaosa yol açacağını belirterek, “Trump, ABD’nin İran’a müdahalesinin tüm bölgede kaosa yol açacağını bilmelidir.” dedi.
Pezeşkiyan: “Sorumluluk Bizdedir, Suçu Başkalarında Aramayın”
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise daha önce yaptığı açıklamada halkın memnuniyetsizliğini kabul etmiş ve mevcut sorunlardan hükümetin sorumlu olduğunu söylemişti. Pezeşkiyan, yetkililere ABD gibi dış aktörleri suçlamamaları çağrısında bulunarak, şu ifadeleri kullanmıştı:
“İnsanlar memnun değilse, bu bizim hatamızdır. Suçu ABD veya başkalarında aramayın. Sorumluluk bizdedir.”
Pezeşkiyan ayrıca, bazı ürünlerin ithalatında ithalatçılara devletin belirlediği düşük kur üzerinden döviz sağlanması uygulamasını sonlandırma kararı aldıklarını da açıklamıştı.
Protestolar 28 Aralık’ta Başladı, Ülke Geneline Yayıldı
İran’da 28 Aralık 2025’te, ulusal para biriminin döviz kurlarına karşı yüksek değer kaybı ve ekonomik sorunlar nedeniyle Tahran Kapalı Çarşı’da esnafın başlattığı protestolar, ülkenin birçok kentine yayıldı.
Gösterilerde Ölü ve Yaralılar Var
İran basınına göre, Loristan eyaletine bağlı Kuhdeşt ilçesindeki gösteriler sırasında 31 Aralık 2025’te 21 yaşındaki bir Besic mensubu hayatını kaybetti, 13 polis memuru da yaralandı.
1 Ocak’ta ise Çeharmahal ve Bahtiyari eyaletine bağlı Lordigan ilçesindeki protestolarda 2 kişinin öldüğü bildirildi.
İran’daki “döviz krizi” nedir?
İran’daki “döviz krizi”, ulusal para birimi riyalin dolar ve diğer yabancı paralar karşısında çok hızlı değer kaybetmesi ve bunun sonucunda fiyatların artması (yüksek enflasyon), alım gücünün düşmesi ve piyasada belirsizlik oluşması durumudur. Aralık 2025’te riyal, açık piyasada rekor düşük seviyelere gerilerken (Reuters’a göre yaklaşık 1.390.000 riyal / 1 dolar), bu durum esnaf ve vatandaşların tepkisini büyütüp protestoları tetikledi.
