İran’da dini lider, ülkenin en üst siyasi ve askeri otoritesi olarak kabul ediliyor. Lider, devlet kurumları üzerinde geniş yetkilere sahip bulunuyor.
Ayetullah Ali Hamaney’in hayatını kaybetmesinin ardından yeni liderin belirlenmesi süreci Uzmanlar Meclisi tarafından yürütüldü. 88 üyeden oluşan Uzmanlar Meclisi, 8 Mart 2026 tarihinde gerçekleştirdiği toplantının ardından Mücteba Hamaney’in İran’ın yeni dini lideri olduğunu açıkladı.
Bu kararla birlikte Mücteba Hamaney, İran İslam Cumhuriyeti’nin üçüncü dini lideri olarak göreve geldi.
İran’da Dini Liderin Yetkileri
İran’daki siyasi sistemde Cumhurbaşkanı yürütme görevini üstlenirken, dini lider devlet yapısının en üst makamı olarak kabul ediliyor.
Dini lider; iç ve dış politika konularında belirleyici yetkilere sahip bulunuyor. Aynı zamanda İran Silahlı Kuvvetleri Başkomutanı olarak görev yapıyor ve ülkenin temel stratejik kararlarında son söz sahibi olarak tanımlanıyor.
Dini lider, Uzmanlar Meclisi tarafından seçiliyor. Uzmanlar Meclisi üyeleri ise seçimle belirleniyor. Lider adayları ise çoğunlukla mevcut lider tarafından belirlenen ve Anayasayı Koruyucular Konseyi tarafından onaylanan isimler arasından seçime katılabiliyor.
İran-Irak Savaşı Dönemine Ait Görüntüler Paylaşıldı
Mücteba Hamaney’in yeni lider olarak seçilmesinin ardından geçmiş yıllara ait bazı görüntüler kamuoyuna yansıdı. Paylaşılan görüntülerde Mücteba Hamaney’in gençlik dönemine ait kareler yer aldı.
Görüntülerde, Mücteba Hamaney’in 1980-1988 yılları arasında yaşanan İran-Irak Savaşı sırasında 17 yaşındayken cepheye gittiği görülüyor. Bu görüntüler, Ayetullah Ali Hamaney’in Cumhurbaşkanlığı döneminde çekilmiş arşiv görüntüleri olarak paylaşıldı.
Yayımlanan görüntülerde Mücteba Hamaney’in savaş döneminde cephede bulunduğu ve askeri ortamda çekilmiş fotoğraflarının yer aldığı ifade edildi.
ABD’den Mücteba Hamaney Açıklaması
ABD Başkanı Donald Trump, Mücteba Hamaney’in İran’ın yeni dini lideri olması ihtimaline yönelik daha önce değerlendirmelerde bulunmuştu.
Trump yaptığı açıklamada, Mücteba Hamaney’in lider olması durumuna karşı olduklarını belirterek bu durumu “kabul edilemez” olarak nitelendirdi. Trump, Mücteba Hamaney’in babasının politikalarını sürdürecek bir lider olmasını istemediklerini ifade etti.
Yeni liderin seçilmesiyle birlikte İran’da siyasi ve idari süreçlerin dini liderin yetkileri çerçevesinde yürütülmeye devam edeceği bildirildi.
