ABD ile İran arasında Umman’da yapılması planlanan nükleer müzakereler öncesinde Tahran’dan dikkat çeken açıklamalar geldi. İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Sözcüsü İbrahim Rızai, ülkesinin füze programı ile düşük düzeyli uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin müzakereye kapalı olduğunu açıkladı. Rızai, bu başlıkların İran’ın kırmızı çizgileri arasında yer aldığını ifade etti.
“Kırmızı Çizgiler Değişmedi” Vurgusu
İran basınına konuşan İbrahim Rızai, Umman’da yapılması beklenen ABD-İran görüşmelerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Rızai, İran’ın kırmızı çizgilerinde herhangi bir değişiklik olmadığını belirtti. Amerikalı yetkililerin sıfır zenginleştirme gibi taleplerle masaya gelmesi durumunda müzakerelerin baştan başarısız olacağının söylenebileceğini ifade etti. Rızai, füze programı ve uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin müzakere gündemine alınmayacağını vurguladı.
Umman’daki Görüşmelere İlişkin Bilgiler
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD ile nükleer müzakerelere ilişkin daha önce açıklamada bulunmuştu. Arakçi, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, görüşmelerin cuma günü sabah saat 10 civarında Umman’ın başkenti Maskat’ta yapılmasının planlandığını duyurmuştu. Açıklamasında, organizasyon sürecini yürüten Ummanlı yetkililere teşekkür etmişti.
Görüşmelerin Akıbeti Belirsizliğini Koruyor
Axios haber platformu, iki ABD’li yetkiliye dayandırdığı haberinde, İran’ın görüşmelerin İstanbul yerine Umman’da ve yalnızca ikili formatta yapılması yönündeki talebinin Washington tarafından kabul edilmediğini ve görüşmelerin iptal edildiğini öne sürdü. AA muhabirine konuşan İranlı diplomatik bir kaynak ise, müzakere öncesi temasların olumsuz yönde seyrettiğini ve görüşmelerin cuma günü yapılmayabileceğini dile getirdi.
ABD Cephesinden Açıklamalar
ABD’li bir yetkili, İran’ın daha önce üzerinde uzlaşılan müzakere formatına dönmesi halinde ABD’nin bu hafta ya da gelecek hafta görüşmelere hazır olduğunu söyledi. Aynı yetkili, hızlı bir şekilde anlaşmaya varılmasının hedeflendiğini, aksi halde farklı seçeneklerin gündeme gelebileceğini ifade etti. ABD medyasında yer alan haberlerde, görüşmelerin 6 Şubat’ta Umman’da yapılmasının planlandığı iddia edilmişti.
Balistik Füze Tartışması
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, görüşmelerin yeri ve kapsamına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Rubio, görüşmelerin anlamlı olabilmesi için balistik füze konusunun da ele alınması gerektiğini belirtti. Türkiye’de yapılması planlanan görüşmeler konusunda belirsizlik yaşandığını ifade eden Rubio, bu sürecin halen netleşmediğini söyledi.
İran Görüşmeleri Nükleer Başlıklarla Sınırlamak İstiyor
Axios’un haberine göre, İran yönetimi müzakerelerin yalnızca nükleer konularla sınırlandırılmasını talep ediyor. Haberde, Tahran’ın füze programı ve bölgesel vekil gruplar gibi başlıkların gündeme gelmesini istemediği belirtildi. Görüşmelerin yalnızca ABD ile ikili formatta yapılmasının da bu çerçevede talep edildiği ifade edildi.
İlk Temas Olması Bekleniyor
Planlanan görüşmeler, İran ile İsrail arasında Haziran 2025’te yaşanan ve 12 gün süren çatışmaların ardından ABD’li ve İranlı yetkililer arasında yapılacak ilk temas olma özelliğini taşıyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İran’ın diplomasiye hazır olduğunu ancak baskı ve güç kullanımıyla diplomasinin bağdaşmayacağını söylemişti.
