İrlanda, Avrupa’nın kömürle vedalaşan 15. ülkesi oldu. Ülkenin en büyük kömür santrali olan Moneypoint’in kapatılmasıyla, İrlanda artık elektrik üretiminde kömüre tamamen veda etmiş durumda. Bu önemli dönüşümde en büyük etken ise rüzgar enerjisinde yaşanan ciddi büyüme oldu.
Moneypoint Santrali Artık Sadece Acil Durumlar İçin Var
Clare Kontluğu’nda 1980’li yıllarda hizmete giren ve 915 MW kapasitesiyle ülkenin en büyük kömür santrali olan Moneypoint, artık sadece acil durumlar için devreye girecek bir yedek üniteye dönüştürüldü. Petrol krizlerine karşı bir güvence olarak inşa edilen tesis, yıllarca İrlanda’nın enerji güvenliğinde başrolü oynadı.
Rüzgar Enerjisinde Yüzde 37'lik Pay
İrlanda'nın yenilenebilir enerjiye geçişindeki başarısı, rüzgar enerjisine yaptığı yatırımlar sayesinde gerçekleşti. Enerji analiz firması Ember’a göre, ülke 2024 yılında elektrik ihtiyacının yüzde 37’sini rüzgar enerjisinden (11,4 TWh) karşıladı. Güneş enerjisi henüz bu seviyelere ulaşamamış olsa da üretimde rekor artışlar yaşanıyor.
Yenilenebilir Enerji İçin Altyapı Yatırımı Şart
Kömürden çıkış, temiz enerjiye geçişin sadece bir ayağını oluşturuyor. Uzmanlar, tam anlamıyla yenilenebilir kaynaklarla çalışan bir enerji sistemine geçebilmek için güçlü bir şebeke altyapısına, enerji depolama sistemlerine ve esnek üretim modellerine ihtiyaç olduğunun altını çiziyor.
Yeni Doğalgaz Santralleri Gündemde
Her ne kadar kömür terk edilse de İrlanda fosil yakıtlardan tamamen vazgeçmiş değil. Ülkenin enerji stratejisinde, özellikle veri merkezlerinin artan taleplerini karşılamak üzere en az 2 GW kapasiteli yeni doğalgaz santralleri kurulması planlanıyor.
Avrupa’da Kömürden Çıkış Hızlanıyor
Moneypoint’in kapatılması, Avrupa’nın kömürden çıkış sürecinde önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Bugüne dek 23 Avrupa ülkesi kömürden çıkma sözü verdi. Bu yaz İtalya’nın ana karasında kalan iki büyük santralinin kapanması, İspanya’nın da tamamen kömürden çıkışını duyurması bekleniyor.
Türkiye’de Kömür Kullanımı Artıyor
Avrupa kömürden uzaklaşırken, Türkiye'de durum farklı seyrediyor. Türkiye'nin resmi olarak kömürden çıkışa dair bir planı bulunmuyor. Aksine, son yıllarda kömür kullanımı artış gösterdi. Uzmanlar bu eğilimin hem çevre hem de enerji politikaları açısından dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
