ABD ve İran arasındaki diplomatik gerilim, karşılıklı sert açıklamalarla tırmanmaya devam ediyor. Beyaz Saray'da gazetecilerin sorularını yanıtlayan ABD Başkanı Donald Trump, İran tarafından Pakistan aracılığıyla iletilen son taslak metni sert bir dille eleştirdi.
Taslağı "vakit kaybı" ve "çöp parçası" olarak tanımlayan Trump, okumayı bile bitirmediğini ifade ederek Tahran’ın teklifini masadan kaldırdı.
İran konusunda üzerinde hiçbir baskı hissetmediğini vurgulayan Trump, stratejisinin tek bir temel amaca dayandığını belirtti:
"İran'ın nükleer silah sahibi olmaması."
Trump, anlaşma sağlanana kadar müzakerelerin devam edeceğini ancak mevcut şartların kabul edilemez olduğunu dile getirdi.
Hürmüz Boğazı'nda askeri hareketlilik sinyali
Trump, ticari gemilerin güvenli geçişini sağlamak amacıyla daha önce askıya alınan "Özgürlük Projesi" operasyonuna geri dönmeyi planladığını açıkladı. Fox News kanalına verdiği mülakatta, bu operasyonun sadece ticari bir koruma değil, daha geniş çaplı bir askeri operasyonun parçası olabileceği uyarısında bulundu.
Küresel enerji güvenliği açısından hayati önem taşıyan Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği ana güzergâh konumunda. Enerji uzmanları, bölgedeki askeri varlığın artmasının küresel petrol varil fiyatlarında kısa vadeli dalgalanmalara yol açabileceğini, ancak ticaret yolunun açık tutulmasının uzun vadeli ekonomik stabilite için elzem olduğunu hatırlatıyor. Trump’ın "Pes edecekler" yorumu ise ABD’nin ekonomik ve askeri baskı politikasını (maksimum baskı) sürdüreceğinin işareti olarak görülüyor.
"Nükleer toz" iddiası ve teknolojik yetersizlik
Trump, görüşmeler sırasında İranlı müzakerecilerin kendisine şaşırtıcı bir itirafta bulunduğunu iddia etti. İddiaya göre Tahran, tahrip edilen nükleer tesislerdeki radyoaktif maddeleri temizleyecek teknolojiye sahip olmadığını belirterek, ABD'den "nükleer tozu" geri almasını talep etti.
İran kanadı ise Trump'ın açıklamalarına gecikmeden yanıt vererek, müzakere heyetinin Trump'ı memnun etmek için değil, sadece İran halkının haklarını savunmak için masada olduğunu duyurdu. Tahran yönetimi, Trump'ın memnuniyetsizliğinin kendileri için bir kriter olmadığını vurgulayarak geri adım atmayacakları mesajını verdi.