ABD siyaseti Washington Post gazetesinin ortaya çıkardığı sıra dışı bir "banknot" kriziyle çalkalanıyor. Trump yönetimi yetkililerinin, ABD Başkanı Donald Trump’ın portresinin yer alacağı 250 dolarlık özel bir banknot tasarlanması için ilgili kurumlara yoğun baskı uyguladığı iddia edildi. Hazine Bakanlığı bünyesinde yürütülen gizli mesai, hem yasal engellere takıldı hem de kurum içinde üst düzey bir görevden alma operasyonuna sahne oldu.
Hazine Bakanlığı’ndan "Tarihi Başarı" Savunması
Krizin merkezindeki iddiaların ardından ABD Hazine Bakanlığı'ndan konuya ilişkin resmi bir açıklama geldi. Açıklamada, Hazine Bakanı Scott Bessent’in, Brandon Beach’ten gelen tavsiyeyi dikkate alarak Başkan Trump’ın tarihi başarılarını onurlandırmak istediği belirtildi. Bakanlığın yeşil ışık yaktığı projeyle birlikte, Trump’ın imzasının ve yüzünün yeni paraya basılması hedefleniyor. Ancak bu adım, Amerikan finans tarihinde köklü bir kuralın çiğnenmesi anlamına geliyor.
150 Yıllık "Yaşayan Kişi" Yasağı
Mevcut federal yasalara göre, Amerikan doları üzerinde yalnızca hayatını kaybetmiş kişilerin portreleri yer alabiliyor. Bu kural, 1866 yılında bir Hazine bürokratının kendi resmini 5 sentlik banknota basmasının ardından yürürlüğe konmuş ve o tarihten bu yana hiçbir yaşayan yetkili ABD parasına yüzünü verememişti. Trump’ın 250 dolarlık banknotta yer almasını sağlayacak yasa tasarısı, ülkenin kuruluşunun 250. yılı anısına geçen yıl Kongre’ye sunulmuş ancak yasalaşmadan bekleme odasına alınmıştı.
"Tasarımı Trump ile Birlikte Revize Ettik"
Skandalın perde arkasını aralayan detaylara göre, Hazine Bakanlığı'na siyasi olarak atanan Brandon Beach ve Mike Brown, 2025 yılından itibaren matbaa personeline prototip hazırlamaları için defalarca baskı kurdu. Bu süreçte Beach’in büro çalışanlarına sunduğu taslaklardan birinde, Trump’ın yüzünün tam merkezde yer aldığı görüldü.
Projenin arkasındaki isim olan İngiliz ressam Iain Alexander da Washington Post’a yaptığı açıklamada Trump ile doğrudan görüştüğünü doğruladı. Alexander, Trump’ın orijinal tasarım üzerinde bizzat düzeltmeler yaptığını, banknota Amerikan bayrağının renkleri ile ülkenin 250. kuruluş yıldönümünü simgeleyen bir logonun eklenmesini onayladığını ifade etti.
İtiraz Eden Müdür Görevden Alındı
Hazine koridorlarında yaşanan bu ısrar, teknik personel ve uzmanlar arasında ciddi endişelere yol açtı. Matbaa çalışanları, özellikle bu kadar yüksek değerli ve güvenlik unsurları içeren bir banknotun basılmasının normal şartlarda 6 ila 8 yıl sürdüğünü belirterek sürece itiraz etti.
Bu yasal ve prosedürel engelleri defalarca dile getiren Gravür ve Baskı Bürosu (BEP) Müdürü Patricia “Patty” Solimene, Nisan ayının sonunda Hazine yönetimi tarafından ani bir kararla görevinden uzaklaştırıldı. 24 yıllık ordu gazisi olan ve kurumun ilk kadın direktörü unvanını taşıyan Solimene, meslektaşlarına gönderdiği veda e-postasında, başka bir göreve kaydırıldığını ve bu ayrılığın kesinlikle "kendi tercihi olmadığını" yazdı.
