Yükseköğretim sisteminde öğrencilerin üniversiteler arası program değişikliğini sağlayan yatay geçiş uygulaması yeni bir düzenlemeyle yeniden şekillendirildi. Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle birlikte başvuru kriterleri sıkılaştırıldı. Akademik başarı, dil yeterliliği ve belge şartlarının öne çıktığı yeni sistem, kontrolsüz geçişlerin önüne geçmeyi hedefliyor. Düzenleme, özellikle yoğun talep gören bölümlerde rekabeti artıracak önemli değişiklikler içeriyor.
Yatay geçişte başarı barajı yükseltildi: Üniversiteler arası geçişte yeni akademik kriter
Yeni yönetmelikle birlikte üniversiteler arası yatay geçiş başvurularında aranan akademik başarı kriteri yeniden düzenlendi. Daha önce belirli bölümlerde 80 olarak uygulanan başarı barajı, yeni sistemde 90’a çıkarıldı.
Bu değişiklikle birlikte öğrencilerin yalnızca geçiş talebinde bulunmaları yeterli olmayacak; başvurdukları programın akademik seviyesine uygun yüksek bir not ortalamasına sahip olmaları gerekecek. Özellikle tıp, hukuk, mühendislik ve psikoloji gibi yoğun talep gören bölümlerde başarı kriterinin daha belirleyici olması bekleniyor.
Uzmanlara göre yeni uygulama, öğrencilerin akademik performansını merkeze alırken üniversiteler arasında daha dengeli bir öğrenci dağılımı sağlamayı amaçlıyor.
Alt sınıfa yatay geçiş sınırlaması: Öğrenim süresini uzatan başvurular engellenecek
Yönetmelikte dikkat çeken bir diğer değişiklik ise öğrencilerin bulundukları sınıftan daha alt bir sınıfa geçiş yapmalarına getirilen sınırlama oldu.
Yeni düzenlemeye göre öğrenciler, mevcut öğrenim seviyelerinin gerisine düşecek şekilde bir programa yatay geçiş başvurusunda bulunamayacak. Bu kararın temel amacı ise öğrenim süresinin gereksiz yere uzamasının ve plansız program değişikliklerinin önüne geçmek.
Yetkililer, bu uygulamanın üniversitelerdeki eğitim planlamasını daha sağlıklı hale getireceğini ve öğrencilerin akademik ilerleme süreçlerini koruyacağını belirtiyor.
Yabancı dilde eğitim veren programlara yatay geçişte dil yeterliliği zorunlu
Yabancı dilde eğitim veren bölümlere geçiş yapmak isteyen öğrenciler için dil şartları da açık biçimde netleştirildi.
Yeni kurallara göre öğrencilerin, başvurdukları üniversitenin uyguladığı yabancı dil sınavından başarılı olmaları veya YÖK tarafından kabul edilen ulusal ya da uluslararası dil sınavlarından yeterli puanı almaları gerekiyor.
Bu şartı yerine getiremeyen adaylar için koşullu kayıt uygulaması da kaldırıldı. Böylece dil yeterliliğini sağlayamayan öğrencilerin yabancı dilde eğitim veren programlara geçiş yapması mümkün olmayacak.
Üniversiteler yatay geçiş kontenjanı ve başvuru takvimini güncelleyecek
Yönetmelik değişikliğinin yürürlüğe girmesiyle birlikte üniversitelerin yatay geçiş kontenjanlarını ve başvuru takvimlerini yeni kurallara göre yeniden belirlemesi bekleniyor.
Her üniversite, kendi akademik programları doğrultusunda kontenjan sayılarını açıklayacak. Bunun yanı sıra başvuru tarihleri, gerekli belgeler ve değerlendirme kriterleri üniversite bazında farklılık gösterebilecek.
Uzmanlar, adayların başvuru sürecinde yalnızca not ortalamasına değil; dil yeterliliği, intibak kuralları ve belge şartlarına da dikkat etmeleri gerektiğini vurguluyor.
Yurtdışından yatay geçişte yeni belge zorunluluğu getirildi
Yönetmelik değişikliği yurtdışındaki üniversitelerden Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarına geçiş yapmak isteyen öğrencileri de yakından ilgilendiriyor.
Yeni kurala göre öğrencilerin, eğitim gördükleri süre boyunca ilgili ülkede fiilen bulunduklarını resmi belgelerle kanıtlamaları gerekiyor. Bu düzenleme, özellikle uzaktan eğitim veya kayıt dışı uygulamalarla yapılan geçişlerin önüne geçmeyi amaçlıyor.
Ayrıca yurtdışındaki açık öğretim ya da uzaktan eğitim programlarından Türkiye’deki örgün eğitim programlarına yatay geçiş yapılmasına izin verilmeyecek.
Yatay geçiş başvurusu yapacak adaylar nelere dikkat etmeli?
Yeni sistemle birlikte yatay geçiş artık daha sınırlı ve rekabetçi bir hak olarak değerlendiriliyor. Bu nedenle başvuru yapmayı planlayan öğrencilerin belirli kriterleri dikkatle incelemesi gerekiyor.
Öncelikle not ortalaması yeni düzenlemede en belirleyici unsur olarak öne çıkıyor. Başvurulan bölümdeki rekabet düzeyi de değerlendirme sürecinde önemli rol oynayacak.
Bunun yanı sıra öğrencilerin sınıf ve dönem bilgilerini doğru şekilde kontrol etmeleri gerekiyor. Çünkü mevcut sınıf seviyesinden daha alt bir sınıfa geçiş artık mümkün olmayacak.
Yabancı dilde eğitim veren programlara başvuracak adayların ise üniversitenin kabul ettiği dil sınavlarını ve puan kriterlerini önceden incelemesi büyük önem taşıyor.
Yurtdışından geçiş yapmayı planlayan öğrenciler için ise fiili eğitim süresini gösteren resmi belgeler zorunlu hale geldi. Ayrıca açık veya uzaktan öğretim programlarından örgün eğitime geçiş yapılmasının artık mümkün olmadığı da unutulmamalı.
Uzmanlar, her üniversitenin kontenjan, başvuru tarihi ve ek şartlarının farklı olabileceğini hatırlatarak adayların üniversitelerin resmi duyurularını yakından takip etmesi gerektiğini vurguluyor. Eksik belge, yanlış sınıf bilgisi veya süresi kaçırılan başvuruların telafi edilmesi mümkün olmayabiliyor.
