Tarım ve Orman Bakanlığı, hayvancılık işletmelerinde en sık rastlanan ve üretimi doğrudan tehdit eden bruselloz ile sığır tüberkülozu hastalıklarına karşı radikal bir hukuki düzenlemeye gitti. Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni yönetmeliklerle, işletmelerin "hastalıktan ari" unvanını kazanma süreçleri, kontrol testlerinin yaş sınırları ve karantina takvimleri sil baştan kurgulandı. Aynı zamanda hastalıklı hayvanlar için ödenecek devlet tazminatlarında da yeni bir oran haritası belirlendi.
Brusellozla mücadelede yaş sınırı düşürüldü: 12 ay üzeri tüm sığırlar teste girecek
Yapılan yönetmelik değişikliğiyle bruselloz hastalığında arilik statüsünün yeniden kazanılmasına ilişkin kritik bir yaş eşiği belirlendi. Daha önce "30 aylıktan küçük" olarak uygulanan test sınırı, "12 ayın üzeri" şeklinde revize edildi.
Yeni protokole göre, bir işletmenin yeniden arilik statüsü alabilmesi için 12 aydan büyük tüm sığırların denetimden geçmesi gerekecek. Enfekte hayvanlar sürüden ayrıldıktan sonraki 30'uncu günde ilk test, bu testten 30 gün sonra ise ikinci test uygulanacak. Statünün geri kazanılması için her iki testin de eksiksiz negatif sonuç vermesi şart koşuluyor.
Bakteriyolojik tespit ariliği düşürecek, seropozitiflikte şüphe takibi yapılacak
Hastalığın tespiti durumunda izlenecek yol haritası da netleştirildi. Laboratuvar analizleri ve saha incelemeleri neticesinde brusella varlığı bakteriyolojik olarak kanıtlanırsa, işletmenin ari statüsü anında iptal edilerek hastalık odağı ilan edilecek. Sürü 30 günlük karantina izlemesine alınacak; bu süreçte herhangi bir atık (düşük) vakası yaşanmazsa hastalık resmi olarak söndürülecek.
Yalnızca kan testlerinde (seropozitif) reaksiyon görülmesi halinde ise işletmenin arilik unvanı hemen geri alınmayacak, ancak dosyaya "hastalık şüphesi" notu düşülecek. 30 günlük takipte atık vakası görülmezse şüphe kaldırılacak. Ardından seropozitif hayvanlar uzaklaştırılıp 30 gün arayla yapılacak iki testin temiz çıkması durumunda sertifika güncellenecek. Aşılı hayvanlar için ise komplement fiksasyon testindeki EEC ünite sınırları titizlikle kontrol edilecek.
Sığır tüberkülozunda test süreleri kısaltıldı, dışarıdan gelen hayvana sıkı karantina geldi
Sığır tüberkülozu ile mücadele yönetmeliğindeki en dikkat çekici değişim, takip testleri arasındaki zaman dilimlerinin daraltılması oldu. Yeni takvime göre:
İlk test: Son hasta hayvanın kesim veya ölümle sürüden ayrılmasından en erken 42 gün sonra,
İkinci test: İlk testin ardından en erken 42, en geç 180 gün içinde yapılacak. İki test arasındaki süre sınırı eskiden 60 günken, yeni kararla en az 42 gün olarak belirlendi.
Öte yandan ari olmayan başka bir sürüden işletmeye yeni katılan hayvanlar için de tedbirler artırıldı. Bu hayvanların ari olan sürü üyeleriyle teması tamamen kesilecek ve en az 6 ay, en fazla 12 ay sürecek bir izleme döneminde en az iki kez testten geçirilmeleri zorunlu olacak.
Hastalıklı hayvan tazminatlarında yeni oranlar belirlendi
Bakanlık, tüberküloz ve bruselloz nedeniyle mecburi kesime sevk edilen ya da imha edilen hayvanlar için yetiştiricilere verilecek destek oranlarını da yeniden düzenledi. Yapılan açıklamaya göre:
Tüberküloz tazminatları: Tüberkülozdan ari işletmeler dışındaki tesislerde, testle hastalığı belirlenen sığırların takdir edilen değerinin %90'ı (10'da 9'u) tazminat olarak ödenecek. Karantinada şüpheli çıkıp ölen ya da kesilen hayvanlar için de aynı oran geçerli olacak. Kurban kesim alanlarında veya kesimhanelerde karkas üzerinde hastalık saptanırsa ödeme oranı %75 (4'te 3) olarak uygulanacak.
Bruselloz tazminatları: Bakteriyolojik muayenede bruselloz tespit edilen sığır, koyun ve keçiler ile ari olmayan işletmelerde serolojik testle hasta olduğu kanıtlanan tüm küçükbaş ve büyükbaş hayvanlar için takdir kıymetinin %90'ı oranında ödeme yapılacak.
