Küresel enerji piyasalarında artan arz endişeleri, uluslararası kurumları acil eylem planlarını devreye sokmaya itiyor. Uluslararası Enerji Ajansı (UEA), dünya genelinde hissedilen dizel ve akaryakıt sıkışıklığına karşı üye ülkelere kritik bir uyarıda bulundu. Ajans, ülkelerden daha önce söz verdikleri dizel stoklarını hızla piyasaya sürmelerini ve gerekirse ilave rezervleri kullanıma açmalarını talep etti.
Fatih Birol’dan "Hemen Harekete Geçin" Mesajı
Gözler, UEA'nın 15 Ekim'de gerçekleştireceği kritik yönetim kurulu toplantısına çevrilirken, Ajans Başkanı Fatih Birol süreçle ilgili net mesajlar verdi. Mart ayında mutabık kalınan ortak eylem planını hatırlatan Birol, taahhütlerini henüz yerine getirmeyen ülkelerin bir an önce dizel arzını önceliklendirmesi gerektiğinin altını çizdi.
Sorumluluklarını yerine getiren ülkeler için de sürecin bitmediğini belirten Birol, piyasanın güncel durumuna göre ek dizel salımına ihtiyaç duyulabileceğini, bu adımın miktar ve zamanlamasının acilen değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Özellikle Suudi Arabistan’ın enerji ve petrol altyapısına yönelik son dönemde artış gösteren saldırılara dikkat çeken Birol, küresel ekonomik istikrar ve enerji güvenliği için üye ülkeler arasındaki iş birliğinin hayati bir noktada olduğunu vurguladı.
ABD'den Avrupa'ya İhracat Yasağı Tehdidi
Dizel arzındaki kriz, Batılı müttefikler arasında da ciddi çatlaklara neden oluyor. Rekor seviyelere ulaşan fiyatları dizginlemek isteyen ABD yönetimi, daha sert adımlar atmamakla suçladığı Avrupa ülkelerine yönelik "dizel ihracatını yasaklama" tehdidini masaya getirdi. Bu diplomatik gerilimin gölgesinde bir araya gelen G7 ülkeleri, acil stoklardan 100 milyon varile kadar ham petrol ve dizel salımı yapmak üzere anlaşmaya vardı.
Ancak Avrupa Birliği cephesi, alınan bu yeni kararın piyasaya ilave bir hacim kazandırmaktan ziyade, yalnızca mart ayında verilmiş olan eski taahhütlerin gecikmeli bir uygulaması olacağı görüşünü savunuyor.
Tarihin En Büyük Rezerv Hamlesi Genişliyor
İran savaşının tetiklediği küresel kriz ortamında ABD ve birçok Avrupa ülkesini barındıran 32 üyeli UEA, mart ayında tarihi bir karara imza atmıştı. Piyasaları rahatlatmak amacıyla acil durum rezervlerinden toplam 400 milyon varil petrol salınması kararlaştırılmış ve bu adım, kurum tarihinin en büyük rezerv salımı olarak kayıtlara geçmişti. Şimdi ise piyasalar, mevcut arz darboğazının aşılması için yeni ve daha hızlı adımların atılıp atılmayacağını yakından takip ediyor.
