Mastercard Türkiye ve Azerbaycan Genel Müdürü Onur Faydacı, "Rapor, dijital ödemelerin yalnızca bir ödeme yöntemi olmadığını, ekonomik büyümeden kayıtlı ekonominin güçlenmesine, turizm gelirlerinden işletme verimliliğine kadar kalkınmanın önemli bir itici gücü olduğunu gösteriyor." dedi.
Şirketten yapılan açıklamaya göre, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) Haziran 2025 sonu verilerinde Türkiye, kredi kartı sayısında İspanya'yı geride bırakarak Avrupa'nın en büyük pazarı oldu.
Rapora göre, Türkiye'de 142 milyon kredi kartı ve ön ödemeli kartlar dahil 319 milyon banka kartı bulunurken, kartlarla yapılan yıllık ödemeler ise 2025'te 24,1 trilyon liraya ulaştı.
Mastercard Türkiye Danışmanlık Hizmetleri tarafından hazırlanan raporda, kayıt dışılığın azalmasıyla artan vergi gelirleri, hanehalkı tüketimine katkı ve turizm gelirlerini destekleyen hizmet ihracatı olmak üzere üç ana başlık ele alınıyor.
Çalışma, nakit kullanımının kamu, bankalar, şirketler ve tüketiciler üzerindeki maliyetini de inceliyor.
Türkiye'de yüzde 69 seviyesindeki dijital ödeme penetrasyonunun olgun pazarlardaki yüzde 95 seviyesine yaklaşması ekonomik katkıyı daha da artırma potansiyeli taşırken, söz konusu hedef için kamu, bankalar, ödeme kuruluşları, ödeme şemaları ve fintekler dahil tüm ekosistem paydaşlarının işbirliği önem taşıyor.
Dijital ödemeler hızlı ve alternatif ödeme deneyimiyle hanehalkı tüketimini desteklerken, Türkiye verilerine uyarlanan hesaplamaya göre 2025'te hanehalkı tüketiminde yaklaşık 1,5 trilyon liralık etki yarattı.
En yüksek katkı 546 milyar lirayla seyahat alanında görülürken, restoran sektörü 427 milyar lirayla ikinci sırada yer aldı. Mobilya ve elektronik, giyim ile konaklama da dijital ödemelerin katkı sağladığı alanlar arasında öne çıktı.
Kartlı ödemelerin hanehalkı ödemelerindeki payı 2025'te bireysel kartlarda yüzde 54'e, ticari kartlar dahil edildiğinde ise yüzde 69'a ulaştı.
Türkiye'de yaygınlaşan kartlı ödeme altyapısı, yabancı turistlerin harcamalarını kolaylaştırırken ülkeyi turistler açısından daha cazip hale getiriyor.
Turizm gelirleri 2000'de 7,6 milyar dolardan 2025'te yaklaşık 8,5 katına çıkarak 65 milyar dolara yaklaşırken, kartlı ödemelerin turizm gelirlerindeki payı yüzde 15'ten yaklaşık yüzde 38'e yükseldi.
Böylece dijital ödemeler, 2025'te turizm gelirlerine 388 milyar lira, dolar bazında ise 9,8 milyar katkı sağladı.
- "Türkiye, son 30 yılda dijital ödemelerde dünyada örnek gösterilen bir dönüşüm gerçekleştirdi"
Nakit kullanımının ekonomiye yüklediği maliyetleri de hesaplayan raporda, 2025'te banknot basımının Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına (TCMB) doğrudan maliyeti 4,4 milyar lira olarak tahmin edilirken, nakit dolaşımının bankalara maliyeti de 65 milyar lirayı aştı.
Şirketlerin nakit işletme maliyeti 34 milyar liraya yaklaşırken, tüketicilere yansıyan toplam maliyetin 8,1 milyar lirayı geçtiği öngörülüyor.
Dijital ödemeler, satışların kayıt altına alınmasını sağlayarak şeffaflığı artırırken vergi tahsilatını da destekliyor.
Söz konusu ödemelerin 2025'te Katma Değer Vergisi (KDV), Özel Tüketim Vergisi (ÖTV), Kurumlar Vergisi ve Gelir Vergisi kalemlerine toplam katkısı 574 milyar liraya ulaşırken, bu tutar Türkiye'nin toplam vergi gelirlerinin yaklaşık yüzde 5'ine karşılık geliyor.
Kayıt dışılığın azaltılmasına yönelik etki özellikle mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerde öne çıkarken, bu işletmelerde yapılan kartlı ödemeler Türkiye'deki toplam kartlı ödemelerin yaklaşık yüzde 40'ını oluşturuyor.
Ödeme ekosistemindeki yeni dönüşüm alanlarından biri olarak yapay zeka asistanlı ticarete dikkati çeken rapor, ürün arama, karşılaştırma, satın alma ve satın alma sonrası süreçleri yürüten yapay zeka temsilcilerinin ticarete yeni bir karar alma katmanı eklediğini ortaya koyuyor.
Mastercard, tokenizasyon, güvenilir temsilci doğrulama mekanizmaları ve yapay zeka platformlarını bir araya getiren çözümleriyle bu işlemlerin güvenli ve ölçeklenebilir şekilde gerçekleştirilmesini hedefliyor.
Türkiye'deki finans kuruluşlarıyla yapay zeka destekli alışveriş asistanı çözümleri geliştiren şirket, Türkiye'yi bu alanda stratejik öncelik olarak görüyor.
Mastercard, Türkiye'de 30 yıldır kart ürünlerinden dijital ödeme çözümlerine ve katma değerli servislere uzanan portföyüyle dönüşümü destekliyor.
Masterpass, Türkiye'de 45 milyon kullanıcıya ulaşırken, kart ürünleri ile Priceless ve MTR platformları kart sahiplerine yönelik fayda ve deneyimler sunuyor.
Tap on Phone ise Türkiye genelinde 200 binden fazla terminalle aylık 10 milyonun üzerinde işleme aracılık ederken, şirket MasterKOBİ, toplu taşımada temassız ve mobil ödeme altyapısı, Mastercard Send ve siber güvenlik çözümleriyle ödeme ekosisteminin güvenli ve sürdürülebilir büyümesine katkı sağlıyor.
Açıklamada görüşlerine yer verilen Mastercard Türkiye ve Azerbaycan Genel Müdürü Onur Faydacı, güvenli, yenilikçi ve kapsayıcı çözümlerle söz konusu ekosistemin gelişimine katkı sunmaktan gurur duyduklarını belirtti.
Faydacı, ilerleyen dönemde dijital ödeme ekosistemini daha kapsayıcı hale getirmek ve yapay zeka destekli ticaret gibi yeni nesil alanlarda Türkiye'nin öncü konumunu güçlendirmek için çalışmaya devam edeceklerini vurgulayarak, şunları kaydetti:
"Türkiye, son 30 yılda dijital ödemelerde dünyada örnek gösterilen bir dönüşüm gerçekleştirdi. Rapor, dijital ödemelerin yalnızca bir ödeme yöntemi olmadığını, ekonomik büyümeden kayıtlı ekonominin güçlenmesine, turizm gelirlerinden işletme verimliliğine kadar kalkınmanın önemli bir itici gücü olduğunu gösteriyor.
