Küresel enerji piyasaları, Orta Doğu'dan gelen sıcak askeri ve diplomatik açıklamalarla yeniden hareketli günler geçiriyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik askeri müdahale ve altyapı tesislerini yok etme tehditleri, jeopolitik risk primini artırarak petrol fiyatlarını yukarı yönlü tetikledi. Haftanın ilk günlerinde dalgalı bir seyir izleyen petrol piyasası, yeni güne de yükseliş ivmesiyle başladı.
Dün gün içinde 87,55 dolar seviyesine kadar tırmanan Brent petrolün varil fiyatı, günü 84,73 dolardan kapattıktan sonra bugün sabah saatleri itibarıyla yeniden yükselişe geçti. Vadeli işlemlerde yaklaşık yüzde 0,7’lik bir değer kazanan Brent petrol, 85,30 dolar seviyesinden işlem görmeye başladı. Aynı dakikalarda ABD hafif petrolü Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili ise 79,66 dolara ulaştı.
Trump’tan İran’a Ağır Tehdit: "Müzakere Masasına Oturmazlarsa Her Şeyi Yıkarız"
Petrol fiyatlarındaki bu sert yukarı yönlü hareketin arkasındaki en önemli etken, ABD Başkanı Donald Trump’ın Fox News kanalına yaptığı çarpıcı açıklamalar oldu. Trump, ABD ordusunun İran kıyı şeridindeki hedefleri yoğun bir şekilde vurduğunu belirterek, Tahran yönetiminin müzakere masasına dönmemesi durumunda saldırıların dozunun daha da artacağını vurguladı.
Süreci çok daha ileri bir boyuta taşıyacaklarını ifade eden Trump, şu sert uyarıyı yaptı:
"Bu gece onlara çok sert vuracağız. Yarın gece de, ondan sonraki gece de aynı şekilde devam edeceğiz. Eğer masaya oturup bizimle uzlaşma yoluna gitmezlerse, ülkedeki tüm enerji santrallerini ve stratejik köprüleri tamamen yerle bir edeceğiz."
Hürmüz Boğazı'nda Plan Değişikliği: Vergi Yerine Körfez Anlaşmaları
Trump, küresel petrol taşımacılığının can damarı konumundaki Hürmüz Boğazı’na yönelik yeni stratejilerini de paylaştı. Daha önce boğazdan geçecek gemilerden yüzde 20 oranında bir geçiş ücreti almayı planladıklarını hatırlatan ABD Başkanı, bu yaklaşımdan vazgeçtiklerini duyurdu. Bunun yerine Körfez ülkeleriyle geniş kapsamlı ticaret ve milyarlarca dolarlık yatırım anlaşmaları imzalayarak bölgedeki ekonomik etkinliklerini artırmayı hedeflediklerini belirtti.
Ancak Washington’ın bu baskı ve askeri ablukayı sürdürme adımları Tahran cephesinde sert karşılık buldu. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, ABD'nin doğrudan askeri saldırıları ve deniz yollarını kapatma girişimleri nedeniyle taraflar arasındaki "İslamabad Mutabakatı"nın tamamen geçerliliğini yitirdiğini ilan etti. Bu açıklama, iki ülke arasındaki diplomatik köprülerin tamamen atılma aşamasına geldiğinin işareti olarak yorumlandı.
Petrol Fiyatlarında 100 Dolar Senaryosu Masada
Piyasa analistleri, mevcut durumda küresel fiziki petrol arzında akut bir kriz yaşanmadığına, ancak Hürmüz Boğazı’nda olası bir askeri çatışmanın veya İran’ın enerji ihracatına getirilecek yeni ambargoların fiyatlara ciddi bir "risk primi" ekleyeceğine dikkat çekiyor.
Enerji uzmanlarına göre, bölgedeki kritik enerji altyapılarının zarar görmesi durumunda Brent petrolün varil fiyatı kısa sürede yeniden 100 dolar seviyesine fırlayabilir. Öte yandan, taraflar arasında sağlanabilecek olası bir diplomatik uzlaşmanın ve boğazdaki seyrüsefer güvenliğinin yeniden tesis edilmesinin ise fiyatları hızlı bir şekilde 75-80 dolar bandına geri çekebileceği öngörülüyor.
ABD Stok Verileri ve Teknik Seviyeler
Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra piyasalar ABD’den gelecek stok verilerine de odaklanmış durumda. Amerikan Petrol Enstitüsü (API) tarafından açıklanan öngörü raporuna göre, ülkedeki ticari ham petrol stokları geçen hafta 564 varil düşüş kaydetti. Piyasa beklentisi ise stokların 2 milyon 700 bin varil civarında azalacağı yönündeydi. ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) tarafından bugün açıklanacak resmi stok verileri, fiyatların kısa vadeli yönü üzerinde belirleyici olacak.
Teknik analiz uzmanları, Brent petrolde aşağı yönlü hareketlerde 84,82 dolar seviyesinin kritik bir destek noktası olarak işlev göreceğini, yukarı yönlü denemelerde ise 85,94 dolar seviyesinin aşılması gereken ilk güçlü direnç bölgesi olduğunu belirtiyor.
