Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin açıkladığı 2026 yılı birinci çeyrek finansal sonuçları, şirketlerin yıla genel olarak güçlü bir performans ile başlangıç yaptıklarını ortaya koydu. Tüm şirketleri kapsayan XUTUM endeksinde bilanço açıklayan firmaların toplam Faiz Amortisman Vergi Öncesi Kârı (FAVÖK) yıllık bazda yüzde 16 büyürken, net kârlılık ise yüzde 51 oranında dikkat çekici bir artış gösterdi. Ancak ilk çeyrek verileri her ne kadar moralleri yükseltse de analistler, yılın geri kalan dönemi için çok daha temkinli bir duruş sergiliyor.
Karlılık dağılımı detaylı incelendiğinde, bilanço açıklayan 529 şirketin yüzde 53’ünü oluşturan 281'inin kâr bildirdiği, geri kalan şirketlerin ise ilk çeyreği zararla kapattığı görüldü. Amiral gemisi endeks konumundaki BIST-100 şirketlerinde de durum XUTUM geneline paralel bir seyir izledi; buradaki şirketlerin toplam FAVÖK'ü yüzde 16, net kârları ise yüzde 55 artış kaydetti. Endeksler bazında zarar açıklayan şirket oranlarında ise belirgin bir iyileşme gözlendi. Geçtiğimiz yılın aynı döneminde yüzde 28 olan BIST-100'deki zarar açıklayan şirket oranı yüzde 21'e; BIST-30 endeksinde ise yüzde 30'dan yüzde 7'ye kadar geriledi.
Sektörel bazda kârlılıklar keskin şekilde ayrışıyor
Birinci çeyrek bilançolarında özellikle içecek, gıda perakendeciliği ve savunma sanayii sektörleri finansal performanslarıyla diğer alanlardan olumlu yönde ayrışmayı başardı. Yıllık bazda bakıldığında, FAVÖK artışında yüzde 144 ile kimyasallar, yüzde 70 ile havacılık ve yüzde 66 ile içecek sektörü ilk üç sırayı paylaştı. Net kâr artış oranlarında ise içecek sektörü yüzde 85, gıda perakendeciliği yüzde 68 ve savunma sanayii yüzde 58 yükseliş yakalayarak yatırımcıların yüzünü güldürdü.
Buna karşın, operasyonel ve finansal maliyetlerin baskısı altında kalarak en çok gerileyen sektörlerde ise FAVÖK bazında dayanıklı tüketim (yüzde 29) ve gıda (yüzde 24) başı çekti. Net kâr düşüşlerinde ise operasyonel maliyetlerdeki hızlı artışların vurduğu havacılık sektörü yüzde 87, sağlık sektörü yüzde 72 ve tarımsal üreticiler yüzde 66 kayıpla ilk çeyrekte en çok kan kaybeden sektörler olarak kayıtlara geçti. BIST-100 kapsamında aracı kurumlar, bankalar, cam, çimento ve gıda gibi sektörlerde bilanço açıklayan şirketlerin tamamı kâr yazmayı başarırken, havacılık ve savunma sanayii şirketlerinin yüzde 67'si bu dönemi zararla kapattı.
Küresel riskler ve maliyet baskısı tahminleri aşağı çekti
Finansal göstergeleri ve ilk çeyrek sonuçlarının geleceğe yönelik olası yansımalarını yorumlayan Gedik Yatırım Araştırma Direktörü Ali Akkoyunlu, piyasaları yakından ilgilendiren kritik uyarılarda bulundu. Şirketlerin yıla güçlü bir giriş yaptığını ancak makroekonomik görünümün değiştiğini belirten Akkoyunlu, “Güçlü başlayan ilk çeyrek karları, Şubat ayı sonunda patlak veren jeopolitik kırılmaların ve küresel savaş ortamının etkilerini henüz barındırmamaktadır. Bu bağlamda, önümüzdeki çeyreklerde kârlılıklarda bariz bir ivme kaybı yaşanabileceğini öngörüyoruz” dedi.
Söz konusu makroekonomik risk faktörleri ve artan girdi maliyetleri nedeniyle Gedik Yatırım olarak strateji raporlarında revizyona gittiklerini açıklayan usta analist, sanayi şirketleri için daha önce yüzde 16 olan 2026 yılı reel FAVÖK büyüme beklentisini yüzde 7’ye düşürdüklerini duyurdu. Aynı şekilde sanayi şirketlerinin reel net kâr büyüme tahminini yüzde 29’dan yüzde 13,8’e çektiklerini belirten Akkoyunlu, bankacılık sektörü net kâr büyüme beklentilerini de yüzde 30 seviyesinden yüzde 8,3’e kadar revize ettiklerini ifade etti. Sektörel bazda sadece petrol ve gaz grubu için yukarı yönlü revizyon yapıldığını; tüketim, madencilik, otomotiv ve havacılık sektörlerinde ise aşağı yönlü baskıların önümüzdeki dönemde de yakından takip edileceğini sözlerine ekledi.
