Türkiye’de yargı sistemini doğrudan etkileyecek yeni düzenlemeler için gözler bir kez daha 12. Yargı Paketi çalışmalarına çevrildi. Özellikle ceza infaz düzenlemeleri, yargı süreçlerinin hızlandırılması ve bazı davalara ilişkin yeni uygulamalar milyonlarca vatandaş tarafından yakından takip ediliyor. Adalet Bakanı Akın Gürlek’in yaptığı son açıklamalar ise paketin içeriğine dair önemli ipuçları verdi.
Peki 12. Yargı Paketi Meclis’e geldi mi, maddeleri neler, içeriğinde hangi düzenlemeler bulunuyor ve af var mı yok mu? İşte yargı reformu paketine ilişkin son gelişmeler…
12. Yargı Paketi Meclis’e Geldi mi? Son Durum Ne?
Adalet Bakanı Akın Gürlek, Ankara Hakimevi’nde basın kuruluşlarının Ankara temsilcileriyle iftarda bir araya geldiği toplantıda 12. Yargı Paketi ile ilgili önemli açıklamalarda bulundu.
Gürlek, daha önce hazırlanan taslağın Meclis gündeminde bulunduğunu ancak göreve başladıktan sonra paketi yeniden değerlendirme kararı aldıklarını belirtti. Yapılan incelemelerde bazı eksikliklerin fark edildiğini ifade eden Bakan Gürlek, bu nedenle paketin geri çekildiğini söyledi.
Yeni düzenlemenin daha kapsamlı hazırlanması için çalışmaların sürdüğünü belirten Gürlek, yargı sistemindeki temel sorunlardan birinin davaların uzun sürmesi olduğuna dikkat çekti. Türkiye’de yaklaşık 12,5 milyon dosyanın yargı sisteminde bulunduğunu belirten Bakan, bu sayının oldukça yüksek olduğunu ve yeni düzenlemelerin yargı yükünü azaltmayı hedeflediğini ifade etti.
12. Yargı Paketi Maddeleri Neler? Taslakta Hangi Düzenlemeler Var?
Henüz kesinleşmiş bir yasa metni bulunmasa da Bakan Gürlek’in açıklamaları doğrultusunda 12. Yargı Paketi içeriğinde yer alması beklenen bazı düzenlemeler ortaya çıkmaya başladı.
Taslakta öne çıkan başlıklar şu şekilde sıralanıyor:
Arabuluculuk ve Uzlaştırma Kapsamı Genişletilecek
Yargıdaki dosya yoğunluğunu azaltmak amacıyla uzlaştırma ve arabuluculuk uygulamalarının kapsamının genişletilmesi planlanıyor.
Amaç, her uyuşmazlığın doğrudan mahkemeye taşınmasının önüne geçmek ve tarafların daha kısa sürede anlaşmasını sağlamak. Böylece mahkemelerin iş yükünün azalması ve davaların daha hızlı sonuçlanması hedefleniyor.
Çekişmeli Boşanma Davalarında Yeni Uygulama
Adalet Bakanı Gürlek, özellikle çekişmeli boşanma davalarının yıllarca sürdüğüne dikkat çekti.
Bazı boşanma davalarının 8 ila 10 yıl sürebildiğini belirten Gürlek, bu süreçte tarafların hem maddi hem de psikolojik açıdan zorlandığını söyledi.
Bu nedenle yeni düzenleme kapsamında çekişmeli boşanma davalarında arabuluculuk uygulamasının devreye alınması planlanıyor. Böylece tarafların daha kısa sürede anlaşması ve davaların yıllarca sürmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Yargılamayı Hızlandıracak “Atlamalı Temyiz” Sistemi
Taslakta dikkat çeken bir diğer düzenleme ise yargı süreçlerini hızlandırmaya yönelik yeni temyiz sistemi.
Buna göre bazı dosyaların hem istinaf hem de Yargıtay aşamasından geçmesi yerine, doğrudan belirli bir üst mahkemeye gitmesini sağlayacak “atlamalı temyiz” sistemi gündeme gelebilir.
Bu uygulamanın hayata geçmesi halinde uzun süren yargı süreçlerinin önemli ölçüde kısalması bekleniyor.
Çocuk Suçlarına Yönelik Cezalarda Artış Gündemde
Adalet Bakanı Gürlek, son dönemde suça sürüklenen çocukların işlediği ağır suçlarda mevcut cezaların yetersiz kaldığını düşündüğünü ifade etti.
Yeni düzenlemede özellikle ağır suçlarda çocukların aldığı cezaların yeniden değerlendirilebileceği belirtiliyor.
Gürlek, bazı suçlarda ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren durumlarda çocukların da bu cezayı alabilmesine yönelik düzenlemelerin gündeme gelebileceğini dile getirdi.
Suç Örgütlerinin Çocukları Kullanmasına Daha Ağır Ceza
Düzenleme kapsamında suç örgütlerinin çocukları suç faaliyetlerinde kullanmasına yönelik cezaların da artırılması planlanıyor.
Adalet Bakanlığı, özellikle çocukların suç örgütleri tarafından kullanılmasını önlemek amacıyla örgüt yöneticileri ve üyeleri için daha ağır yaptırımlar getirilmesini değerlendiriyor.
Uyuşturucu Suçlarında AMATEM Süreci Erken Başlayacak
Yeni yargı paketiyle birlikte uyuşturucu suçlarından ceza alan çocuklara yönelik tedavi süreci de yeniden düzenlenebilir.
Planlanan düzenlemeye göre, uyuşturucu suçundan ceza alan çocukların AMATEM tedavisi tahliyeden sonra değil, tahliyeye yaklaşık 6 ay kala cezaevinde başlayabilecek.
Bu adımın, çocukların cezaevinden çıktıktan sonra tekrar uyuşturucuya yönelmesinin önüne geçmesi amaçlanıyor.
12. Yargı Paketinde Af Var mı?
Kamuoyunda en çok merak edilen konuların başında yeni yargı paketinde af düzenlemesi olup olmayacağı geliyor.
Ancak şu ana kadar yapılan resmi açıklamalarda genel af ya da kapsamlı bir af düzenlemesi bulunduğuna dair net bir bilgi yer almadı.
Çalışmaların daha çok yargı süreçlerini hızlandırma, bazı cezai düzenlemeleri güncelleme ve mahkemelerin iş yükünü azaltma hedefi üzerine yoğunlaştığı ifade ediliyor.
12. Yargı Paketi Ne Zaman Yasalaşacak?
Adalet Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmaların tamamlanmasının ardından paketin yeniden TBMM gündemine gelmesi bekleniyor.
Taslak üzerindeki düzenlemeler tamamlandıktan sonra Meclis’e sunulacak olan 12. Yargı Paketi, komisyondaki görüşmelerin ardından Genel Kurul’da oylanarak yasalaşma sürecine girecek.
Milyonlarca kişinin yakından takip ettiği düzenlemeye ilişkin gelişmeler, önümüzdeki süreçte Meclis gündeminde belirleyici olacak.
