Osmanlı padişahı II. Abdülhamid Han’ın Yıldız Sarayı’ndaki atölyesinde bizzat ürettiği ceviz ağacı kitaplık, Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi’nde asırlık bir emanet olarak varlığını sürdürüyor.
İstanbul’un kalbinde, ilim dünyasının en önemli duraklarından biri olan Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi, sadece barındırdığı 42 bin 500 eserle değil, aynı zamanda Sultan II. Abdülhamid Han’ın zarif dokunuşlarını taşıyan tarihi bir mobilyayla da ziyaretçilerini büyülüyor. Padişahın marangozluk yeteneğini konuşturduğu ve bizzat imal ederek kütüphaneye hediye ettiği ceviz ağacından kitaplık, 142 yıldır ilk günkü orijinalliğini korumayı başarıyor.
Tarihi Dolabın Sırrı
Sultan Abdülhamid Han’ın hat sanatına ve ahşap işçiliğine olan tutkusunun bir nişanesi olan bu özel dolap, sadece bir mobilya değil, aynı zamanda Osmanlı’nın kitaba verdiği kıymetin somut bir simgesi. El yapımı döküm camları, dönemin ruhunu yansıtan kilit mekanizması ve hiçbir parçası değişmemiş gövdesiyle "Abdülhamid Han Dolabı", kütüphanenin sergi salonunda özel bir konumda muhafaza ediliyor.
Eğitim Reformunun Sessiz Tanığı
1884 yılında "Kütüphane-i Umumi-i Osmani" adıyla kurulan kurum, Sultan’ın eğitim hamlelerinin en somut meyvelerinden biri. Kütüphane Müdürü Salih Şahin, o dönemde Darülfünun ve Tıbbiye gibi modern okulların çevresinde bir bilgi merkezi oluşturma hedefiyle hareket edildiğini belirtiyor. Sultan Abdülhamid’in Avrupa’dan Balkanlar’a kadar geniş bir coğrafyadan getirttiği nadir eserler, kütüphanenin bugün devasa bir koleksiyona dönüşmesinde temel taşı oluşturdu.
1133 Yıllık Bilgi Hazinesi
Kütüphanenin en kıymetli parçalarından biri ise M.S. 893 yılına tarihlenen "Kitabu’l-Me’sûr fi’l-Lüga" adlı eser. Ebü’l-Ameysel el-A’râbî tarafından parşömen üzerine kaleme alınan bu 1133 yıllık el yazması, Türkiye kütüphanelerindeki en eski ve en değerli dilbilgisi kaynakları arasında gösteriliyor.
Modern Restorasyon ve Dijital Erişim
Bugün kütüphanedeki eserlerin korunması, dünya standartlarında hizmet veren Kitap Şifahanesi tarafından yürütülüyor. Uzman ellerde restore edilen kitaplar, artık iklimlendirilmiş modern ortamlarda geleceğe taşınıyor. Ayrıca Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, bünyesindeki yaklaşık 640 bin eseri dijital portallar üzerinden araştırmacıların ve meraklıların erişimine açarak, bilginin sınırlarını ortadan kaldırıyor. Kütüphane yönetimi, özellikle gençleri ve akademik çevreleri, Osmanlı’nın bu kadim ilim merkezini keşfetmeye davet ediyor.
