Antalya’da 196 ülkenin katılımıyla süren Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’nın (COP31) dördüncü gününde "Dayanıklı Şehirler ve Yapılı Çevre" temalı oturumlar gerçekleştirildi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Birleşmiş Milletler Habitat tarafından Akdeniz Salonu’nda düzenlenen "Kentsel Dirençlilik, İklim Değişikliğine Uyum ve İklim Eylemi Liderler Etkinliği", COP30 Başkanı Andre Correa do Lago’nun moderatörlüğünde yapıldı. Toplantının açılış konuşmalarını COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile Birleşmiş Milletler Habitat İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach gerçekleştirdi.
İklim değişikliğinin etkilerinin en açık biçimde insanların yaşadığı alanlarda hissedildiğini belirten Bakan Kurum, sel, kuraklık ve aşırı sıcaklıkların konutları, üretimi ve sağlığı tehdit ettiğini vurguladı. Bir şehrin gücünün insanının kendini güvende hissetmesiyle ölçüldüğünü kaydeden Kurum, "COP31 Başkanlığı olarak hedefimiz açıktır: Ortak iradeyi sahada karşılığı olan sonuçlara dönüştürmek. Taahhütleri projeyle, yatırımları insan hayatındaki iyileşmeyle buluşturmak. Bu süreçte merkezi yönetimlerle yerel yönetimler aynı istikamette yürümelidir. Dolayısıyla dirençli şehirler kurarken doğayı korumalı, altyapıyı güçlendirmeli ve temel hizmetlerin sürekliliğini güvence altına almalıyız. Planlarımız bugünün ihtiyaçlarını karşılamalı; yarının risklerini de hesaba katmalıdır" ifadelerini kullandı.
Deprem bölgesinde iki yılda 455 bin bağımsız bölüm teslim edildi
Dirençli şehirlerin öneminin Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat depremlerinde en ağır biçimde tecrübe edildiğini aktaran Kurum, 11 ilde 14 milyon insanın yaşadığı yaklaşık 110 bin kilometrekarelik alanın sarsıldığını hatırlattı. Devletin tüm imkanlarının depremzede vatandaşlar için seferber edildiğini dile getiren Kurum, "Asrın İnşa Seferberliği kapsamında 2 yıl gibi kısa sürede 455 bin konut, köy evi ve iş yerini tamamlayarak vatandaşlarımıza teslim ettik. Yalnızca konutlar inşa etmedik. Bir taraftan yolları, altyapıyı, meydanları ve çarşıları da yeniden ayağa kaldırdık. Tarihi dokuyu, mahalle kültürünü ve şehirlerimizin hafızasını korumaya özen gösterdik" dedi.
Afet riski, enerji verimliliği, su ve ulaşım başlıklarını bir bütün olarak ele aldıklarını ve tüm yapıları Sıfır Atık uyumlu, iklim dostu malzemelerle inşa ettiklerini belirten Kurum, Hatay’da başlatılan ve Ankara’da belediyelerle devam ettirilen "Dirençli Şehirler" buluşmalarıyla kalıcı bir dönüşüm yol haritası oluşturduklarını kaydetti. Sosyal konut hamlelerine de değinen Kurum, TOKİ eliyle bugüne kadar 1 milyon 750 bin sosyal konut üretildiğini, şimdi ise Yüzyılın Konut Projesi kapsamında 81 ilde 500 bin yeni sosyal konut ve İstanbul’da kiralık sosyal konut modeli üzerinde çalışıldığını açıkladı.
Kentsel dirençlilik yatırımları için SURFF finansman mekanizması
İklim riskleri karşısında en kırılgan toplumların en sınırlı kaynaklara sahip olduğuna dikkati çeken Bakan Kurum, iklim uyumu finansmanının yeterli, öngörülebilir ve erişilebilir olması gerektiğini belirtti. Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) ve Küresel Uyum Komisyonu analizlerine göre kentsel altyapı ve iklim dayanıklılığına yönelik yapılan erken dönem yatırımların, gelecekte yaşanabilecek afet kaynaklı ekonomik kayıpları 4 ila 10 katına kadar azaltabildiği biliniyor. Bu doğrultuda uluslararası finans kuruluşlarına çağrıda bulunan Kurum, "Finans kuruluşlarını, uyum yatırımlarını değerlendirirken önlenen kayıpları ve sağlanan toplumsal faydayı daha güçlü biçimde dikkate almaya davet ediyorum" diye konuştu.
Eylül ayında New York’ta İLBANK, BM-Habitat ve Dünya Bankası iş birliğiyle başlatılan "Sürdürülebilir Kentsel Dirençlilik Finansman Mekanizması SURFF"ü katılımcılara örnek gösteren Kurum, "Eylül ayında New York’ta Sürdürülebilir Kentsel Dirençlilik Finansman Mekanizması SURFF’ü başlattık. Şehirlerimizin önceliklerini, yatırım yapılabilir projelerle buluşturmayı hedefliyoruz. Bugün Antalya’da bu birikimi, daha geniş ve daha somut ortaklıklara taşımak istiyoruz" dedi.
Zirvenin ortak bir kararlılık ve iş birliği anlayışıyla sonuçlanması gerektiğini vurgulayan Kurum, sözlerini şöyle tamamladı: "COP31 Başkanlığı olarak; attığımız adımların karşılığını güvenli evlerde, güçlü altyapıda görmek istiyoruz. Antalya’dan dünyaya şu mesajı veriyoruz. Hiç kimse, güvenli ve dirençli şehirleri bir ayrıcalık zannetmesin. Bunlar, her toplumun hakkı, hepimizin ortak sorumluluğudur."
