Doğum izninin uzatılmasına yönelik düzenleme, çalışma hayatında milyonlarca kadını yakından ilgilendiren başlıklar arasında öne çıkıyor. AK Parti milletvekilleri tarafından hazırlanan ve doğum izninin 16 haftadan 24 haftaya yükseltilmesini öngören kanun teklifi için çalışmalar tamamlanma aşamasına geldi. TBMM Başkanlığına sunulması beklenen teklif, kamu ve özel sektörde çalışan kadınlar için önemli bir değişiklik anlamına geliyor. Düzenlemenin kapsamı, kimleri kapsayacağı ve ne zaman yürürlüğe gireceği merak ediliyor.
Doğum izni süresi neden gündeme geldi?
Mevcut mevzuatta kadın çalışanlar için doğum izni süresi doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta olarak uygulanıyor. Çalışma hayatındaki değişimler, kadın istihdamının artması ve çocuk bakım sürecinin önemi, doğum izni sürelerinin yeniden ele alınmasını gündeme taşıdı. Özellikle doğum sonrası anne ve bebeğin birlikte geçirdiği sürenin uzatılması yönündeki talepler, siyasi gündemde karşılık buldu.
AK Parti milletvekilleri, bu talepler doğrultusunda doğum izni sürelerini artırmaya yönelik bir düzenleme üzerinde uzun süredir çalışma yürütüyordu. Grup Başkanı Abdullah Güler ile Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta başkanlığında yapılan toplantılarda, doğum izni ve çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemeleri birlikte ele alındı.
Doğum izni 24 haftaya mı çıkarılıyor?
Hazırlanan kanun teklifine göre doğum izni süresi toplamda 24 hafta olacak şekilde yeniden düzenlenecek. Bu kapsamda doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere kadın çalışanlara daha uzun bir izin hakkı tanınması hedefleniyor. Böylece mevcut uygulamaya kıyasla doğum sonrası izin süresi iki katına çıkarılmış olacak.
Bu değişiklik, özellikle doğum sonrası toparlanma süreci ve bebeğin bakımının ilk aylarında annenin yanında olması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, doğum sonrası dönemde annenin fiziksel ve psikolojik sağlığı için bu sürenin kritik olduğuna dikkat çekiyor.
Yeni doğum izni düzenlemesi kimleri kapsayacak?
Kanun teklifinin en dikkat çeken yönlerinden biri, kapsamının oldukça geniş tutulması. Düzenleme; memur, işçi, askeri personel, hakim ve savcılar, kamu iktisadi teşebbüsleri personeli ile akademisyenler dahil olmak üzere çalışma hayatındaki tüm kadınları kapsayacak.
Bu yönüyle doğum izni düzenlemesi, yalnızca belirli bir meslek grubuna değil, kamu ve özel sektörde çalışan tüm kadınlara eşit şekilde uygulanacak. Böylece farklı statülerde çalışan kadınlar arasında izin süreleri bakımından yaşanan farklılıkların da ortadan kaldırılması amaçlanıyor.
Hangi kanunlarda değişiklik yapılacak?
Teklif kapsamında birden fazla temel kanunda değişiklik öngörülüyor. Bunlar arasında Devlet Memurları Kanunu, İş Kanunu ve Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu bulunuyor. Bu kanunlarda yer alan doğum izni hükümleri, yeni süreler doğrultusunda yeniden düzenlenecek.
Mevcut mevzuatta farklı kanunlarda yer alan izin süreleri, yeni düzenleme ile uyumlu hale getirilecek. Böylece doğum izni uygulamasında mevzuat birliği sağlanması hedefleniyor.
Doğum izni düzenlemesi ne zaman yürürlüğe girecek?
AK Parti milletvekilleri tarafından hazırlanan kanun teklifinin önümüzdeki günlerde TBMM Başkanlığına sunulması bekleniyor. Teklifin Meclis komisyonlarında görüşülmesinin ardından Genel Kurul gündemine gelmesi öngörülüyor. Yasalaşma sürecinin tamamlanmasının ardından düzenlemenin Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Yürürlük tarihiyle ilgili net bir takvim henüz açıklanmış değil. Ancak düzenlemenin 2026 yılı içinde hayata geçirilmesi ihtimali üzerinde duruluyor. Sürecin Meclis takvimine göre şekilleneceği belirtiliyor.
Doğum izni uzatılması çalışan kadınları nasıl etkileyecek?
Doğum izninin 24 haftaya çıkarılması, çalışan kadınların iş ve aile yaşamı arasındaki dengeyi güçlendirecek bir adım olarak görülüyor. Uzun izin süresi, annenin doğum sonrası toparlanmasına ve bebeğin bakımına daha fazla zaman ayırmasına imkân tanıyacak.
Aynı zamanda bu düzenlemenin kadınların iş hayatına dönüş sürecini daha sağlıklı hale getirmesi bekleniyor. Doğum sonrası erken işe dönüşün yol açtığı fiziksel ve psikolojik zorlukların azaltılması, uzun vadede kadın istihdamının korunmasına da katkı sağlayabilir.
Doğum izni artışı işverenleri nasıl etkileyecek?
Yeni düzenleme, işverenler açısından da dikkatle takip ediliyor. Özellikle özel sektörde doğum izni sürelerinin uzaması, iş gücü planlaması açısından yeni düzenlemeleri beraberinde getirebilir. Ancak düzenlemenin tüm çalışanları kapsaması ve yasal çerçevede netlik sağlaması, uygulamada yaşanabilecek belirsizlikleri azaltacak.
Uzmanlar, uzun vadede doğum izni süresinin artırılmasının çalışan bağlılığını ve iş verimliliğini olumlu yönde etkileyebileceğini ifade ediyor.