IBAN mağdurlarına yeni düzenleme geliyor mu sorusu, son günlerde hem sosyal medyada hem de hukuk çevrelerinde en çok konuşulan başlıkların başında geliyor. Yaklaşık 300 bin kişiyi ilgilendiren yargı paketi detayı, banka hesaplarını bilmeden ya da kısa süreliğine kullandırdığı için adli işlemle karşı karşıya kalan binlerce vatandaşı yakından ilgilendiriyor. Adalet Bakanlığı’nın hazırlık yaptığı düzenlemenin, Meclis’e sunulması beklenen 12. yargı paketi kapsamında ele alınacağı ifade ediliyor. Gelişme, kamuoyunda “IBAN mağdurları” olarak anılan kesim için yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.
IBAN mağdurlarına yeni düzenleme geliyor mu? 12. yargı paketi detayı
Banka hesaplarının dolandırıcılık ve yasa dışı bahis faaliyetlerinde kullanılması nedeniyle haklarında işlem yapılan kişilere yönelik düzenleme sinyali, Adalet Bakanı Akın Gürlek’ten geldi. Göreve başlamasının ardından yaptığı ilk açıklamalardan birinde IBAN mağdurlarına dikkat çeken Gürlek, konunun yoğun şekilde gündeme taşındığını belirtti.
Gürlek, IBAN üzerinden yaşanan mağduriyetlerle ilgili çok sayıda mesaj aldıklarını ifade ederek, düzenlemenin 12. yargı paketine eklenmesinin planlandığını dile getirdi. Bu açıklama, özellikle hakkında dava açılan ya da soruşturma yürütülen binlerce kişi açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendirildi.
Söz konusu düzenlemenin yaklaşık 300 bin IBAN hesabını ilgilendirdiği belirtiliyor. Yargı paketi kapsamında nasıl bir hukuki çerçeve çizileceği ve mevcut dosyaların nasıl etkileneceği ise Meclis süreciyle birlikte netleşecek.
300 bin kişiyi ilgilendiren yargı paketi detayı: Dosya ve mahkumiyet sayıları
Yetkililerden paylaşılan bilgilere göre, Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesi kapsamında bilişim sistemleri kullanılarak işlenen dolandırıcılık suçları nedeniyle hakkında adli işlem yapılan kişi sayısının 300 bine yaklaştığı tahmin ediliyor. Bu kapsamda ceza alanların sayısının ise yaklaşık 50 bin olduğu ifade ediliyor.
Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, 2025 yılı sonunda Meclis komisyonunda yaptığı sunumda, bilişim sistemi yoluyla dolandırıcılık kapsamında açılan kamu davası sayısının 291 bin 379 olduğunu açıklamıştı. Güncel verilerle birlikte bu sayının 300 bini aştığı değerlendiriliyor.
Acar, yargılamalarda hesabını kullandıran kişinin hileyi bilip bilmediğinin ayrı ayrı değerlendirildiğini vurguladı. Hiçbir menfaat temin etmeyen ve dolandırıcılık zincirinin parçası olduğunu bilmeyen kişilerin durumunun ayrıca incelendiği ifade edildi. Yeni yargı paketi detayının da bu ayrımı daha net bir zemine oturtması bekleniyor.
IBAN dolandırıcılığı nedir, hangi yöntemlerle yapılıyor?
IBAN dolandırıcılığı, bir kişinin banka hesabını bilerek ya da farkında olmadan üçüncü kişilere kullandırması üzerinden işlenen suç türlerini kapsıyor. Dolandırıcılar, çoğu zaman güven ilişkisi kurarak veya aciliyet algısı yaratarak hesap bilgilerini temin ediyor.
Bu hesaplar üzerinden en sık karşılaşılan yöntemler şöyle sıralanıyor:
Sahte ürün satışı yoluyla para toplama
Kripto para ve yüksek kazanç vaadiyle yatırım dolandırıcılığı
Sosyal medya üzerinden “acil para” ya da “ödül kazandınız” mesajları
Yasa dışı bahis organizasyonları ve kara para aklama
Sahte iş ilanları ve evden çalışma vaadiyle para transferi
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 2025 yılına ilişkin değerlendirmesinde de kimlik avı (phishing), sahte internet siteleri ve sosyal mühendislik yöntemlerinin en yaygın siber suçlar arasında yer aldığına dikkat çekilmişti. Bu yöntemlerde çoğu zaman hesap sahibinin doğrudan dolandırıcılık eylemine katılmadığı, ancak hesabının para transferinde kullanıldığı görülüyor.
“Hesabım blokeli” yalanı ve artan IBAN mağduriyeti
Uzmanlar, dolandırıcıların en sık başvurduğu ifadeler arasında “Hesabım blokeli”, “Sadece birkaç günlüğüne lazım”, “Sorumluluk tamamen bende” ve “Yasal bir iş yapıyorum” gibi söylemlerin yer aldığını belirtiyor. Özellikle gençler ve öğrenciler, yakın çevrelerinden gelen bu taleplere güvenerek hesaplarını kullandırabiliyor.
Geçtiğimiz günlerde Adana’da yaşanan bir olay, konunun ciddiyetini bir kez daha gündeme taşıdı. 23 yaşındaki bir genç kadın, arkadaşının talebi üzerine IBAN’ını kullandırdığı gerekçesiyle hapis ve para cezasına çarptırıldı. Benzer nitelikte çok sayıda dosyada yargı süreci devam ediyor.
IBAN mağdurlarına yönelik yeni düzenleme beklentisi, tam da bu noktada önem kazanıyor. Hesabını kullandırırken suç kastı bulunmayan kişilerin durumunun yeniden değerlendirilip değerlendirilmeyeceği, yargı paketi detayında belirleyici olacak.
Hapis cezası, adli para cezası ve MASAK süreci nasıl işliyor?
IBAN kullandırma fiili yalnızca Türk Ceza Kanunu kapsamında değil, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun çerçevesinde de değerlendirilebiliyor. Bu kapsamda mali inceleme süreci devreye giriyor.
Vergi müfettişleri tarafından hazırlanan raporlar, Mali Suçları Araştırma Kurulu’na (MASAK) iletiliyor. MASAK’ın yapacağı analiz ve değerlendirme sonrasında Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunulabiliyor. Açılan davalarda 6 aydan 1 yıla kadar hapis ya da adli para cezası verilmesi mümkün.
Yaklaşık 300 bin kişiyi ilgilendiren yargı paketi detayı, hem ceza yargılaması hem de mali inceleme süreçleri bakımından yeni bir çerçeve oluşturabilir. IBAN mağdurlarına yeni düzenleme geliyor mu sorusunun yanıtı, Meclis’te şekillenecek 12. yargı paketiyle birlikte netlik kazanacak. Gözler şimdi, kamuoyunda geniş yankı uyandıran bu başlıkta atılacak somut adımlara çevrilmiş durumda.
