TRT’nin dijital platformu tabii’de yayınlanan “Ayşe: Bir Ruh Macerası” dizisi, Türk sinemasının en özgün isimlerinden biri olan Ayşe Şasa’yı yeniden gündeme taşıdı. Entelektüel birikimi, çalkantılı hayatı ve derin içsel dönüşümüyle tanınan Şasa’nın yaşam öyküsü, izleyiciler ve okurlar tarafından merakla araştırılıyor. Özellikle Ayşe Şasa kimdir, nasıl Müslüman oldu, hangi senaryoları yazdı ve ne zaman öldü soruları, dizinin ardından en çok aratılan başlıklar arasında yer aldı.
Ayşe Şasa kimdir? Bir Ruh Macerası dizisine konu olan hayatı
Ayşe Şasa kimdir sorusu, yalnızca bir biyografi merakı değil, aynı zamanda Türkiye’nin kültürel ve sinemasal hafızasına açılan bir kapı niteliği taşıyor. Ayşe Mihriban Şasa, 1 Şubat 1941’de İstanbul Amerikan Hastanesi’nde dünyaya geldi. Çerkes ve Güneydoğulu köklere sahip varlıklı bir ailenin çocuğu olarak büyüdü. Çocukluk yıllarını dadılar ve mürebbiyeler eşliğinde geçirmesi, onun iç dünyasında derin bir yalnızlık duygusu oluşturdu.
Batılı eğitim anlayışıyla yetiştirilen Şasa, küçük yaşlardan itibaren bale, piyano ve yabancı dil dersleri aldı. Robert Koleji’ni onur derecesiyle bitirdi. Henüz lise yıllarındayken yazdığı tiyatro oyunu, dönemin sanat çevrelerinden dikkat çekici tepkiler aldı. Bu erken ilgi, onun sinema ve edebiyat yolculuğunun ilk adımı oldu.
Ayşe Şasa hangi senaryoları yazdı? Yeşilçam’daki güçlü kalemi
Ayşe Şasa’nın sinemayla profesyonel ilişkisi 1963 yılında Atıf Yılmaz’a asistanlık yapmasıyla başladı. Kısa sürede senaryo yazarlığına yönelen Şasa, hangi senaryoları yazdı sorusuna yanıt veren, Yeşilçam’ın unutulmaz filmlerine imza attı.
Kaleme aldığı senaryolar arasında özellikle toplumsal derinliği ve karakter çözümlemeleriyle öne çıkan yapımlar yer aldı. Son Kuşlar, Ah Güzel İstanbul, Utanç ve Gramofon Avrat, Ayşe Şasa’nın senaryo dünyasında bıraktığı güçlü izlerin başında geliyor. Bu filmler, dönemin Türk sinemasına yalnızca hikâye değil, ruh ve kimlik kazandıran eserler olarak değerlendirildi. Şasa, Yeşilçam’da kadın bakışını ve entelektüel derinliği senaryoya taşıyan nadir isimlerden biri oldu.
Ayşe Şasa nasıl Müslüman oldu? Ruhsal kırılma ve tasavvufa yöneliş
Ayşe Şasa’nın hayatındaki en belirgin dönemeçlerden biri, nasıl Müslüman oldu sorusunun yanıtını da içinde barındıran 1980’li yıllardır. Bu dönemde uzun süren bir şizofreni süreci yaşayan Şasa, içine kapanarak inzivaya çekildi. Tedavi amacıyla bulunduğu Londra’da yaşadığı bir karşılaşma, onun hayatını kökten değiştirdi.
Sosyolog Şerif Mardin’in kendisine hediye ettiği bir katalog aracılığıyla İbnü’l Arabi’nin “Fusûsu’l-Hikem” adlı eserini keşfetti. Bu eser, Ayşe Şasa’nın İslam düşüncesine ve özellikle tasavvufa yönelmesine vesile oldu. Onun için bu süreç, yalnızca bir inanç değişimi değil, aynı zamanda ruhsal bir uyanış anlamı taşıdı. Kendi ifadeleriyle bu dönem, “delilikten hakikate açılan bir kapı”ydı. Tasavvufla kurduğu bağ, hem yaşamını hem de kaleme aldığı eserleri derinden etkiledi.
Ayşe Şasa ne zaman öldü? Vefatı ve ardından bıraktıkları
Ayşe Şasa’nın hayatı kadar vefatı da merak edilen başlıklar arasında yer alıyor. Ne zaman öldü sorusunun yanıtı, onu yakından takip edenler için hüzünlü bir dönüm noktası oldu. Uzun süre zatürre tedavisi gören Ayşe Şasa, 16 Haziran 2014 tarihinde hayatını kaybetti.
Şasa, İstanbul’daki Sahrayıcedid Mezarlığı’na defnedildi. Ardında yalnızca senaryolar değil, düşünce dünyasını yansıtan eserler ve öğrencilerine ilham veren bir miras bıraktı.
Bir Ruh Macerası dizisi ve Ayşe Şasa’nın edebi mirası
Tabii platformunda yayınlanan Bir Ruh Macerası dizisi, Ayşe Şasa’nın hayatını ve içsel yolculuğunu geniş kitlelerle buluşturdu. Aynı adı taşıyan “Bir Ruh Macerası” kitabı başta olmak üzere Yeşilçam Günlüğü, Delilik Ülkesinden Notlar ve Şebek Romanı, onun edebi mirasının temel taşları arasında yer alıyor.
Bu eserlerde Ayşe Şasa, hem Türk sinemasına dair tanıklıklarını hem de kendi ruhsal dönüşümünü samimi bir dille aktardı. Hayatının son dönemlerinde evini adeta bir okul gibi kullanarak gençlerle birebir sohbetler yapan Şasa, düşünce dünyasıyla yeni kuşaklara rehberlik etmeyi sürdürdü. “Bir Ruh Macerası” dizisiyle yeniden gündeme gelen bu çok katmanlı hayat, Ayşe Şasa’nın neden hâlâ konuşulduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.
