Anadolu’nun kadim yerleşimlerinden Bayburt’ta, Akkoyunlu Devleti’nin kurucusu Kara Yülük Osman Bey’in babası Hacı Kutlu Bey’in ebedi istirahatgahı, bölgenin kültürel hafızasını korumaya devam ediyor.
Bayburt’un Çayıryolu köyü, eski adıyla Sünür, Türk tarihinin izlerini taşıyan en önemli noktalardan biri olarak kabul ediliyor. Akkoyunlu Beyliği’nin Anadolu’daki ilk yerleşim merkezlerinden biri olan bu bölge, sadece bir defin alanı değil, aynı zamanda bir dönemin sosyokültürel yapısını yansıtan bir belge niteliği taşıyor. Tarihi kayıtlara göre, Fahreddin Kutlu Bey olarak da bilinen Hacı Kutlu Bey, bölgeye bir cami ve zaviye kazandırarak burayı bir külliye merkezine dönüştürmüştü. 1530 yılına kadar uzanan vakıf kayıtları, bu yapının bölge halkı için ne denli merkezi bir öneme sahip olduğunu gözler önüne seriyor.
Tarihi doku yok olma tehlikesiyle karşı karşıya
Bayburt Üniversitesi Tarih Bölümü öğretim üyesi Dr. Erdem Saka ve Bayburt Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Murat Okutmuş, bölgede gerçekleştirdikleri incelemelerde mezarlığın taşıdığı büyük öneme dikkat çekti. Dr. Saka, mezarlıkların bir yerleşim yerinin tapusu hükmünde olduğunu belirterek, buradaki taşların bölgenin kimliğini yansıttığını ifade etti. Ancak geçmişte varlığı bilinen koç başlı mezar taşlarının bugün büyük ölçüde kaybolmuş olması, kültürel mirasın korunması konusundaki endişeleri artırıyor.
Kültürel hafızanın korunması için çağrı
Dr. Erdem Saka, yaklaşık 30 yıl öncesine kadar bölgede varlığı belgelenen koç başlı mezar taşlarının günümüzde yerinde olmamasının büyük bir kayıp olduğunu vurguladı. Kırık taş parçalarının dahi tarihi birer kanıt olduğunu belirten Saka, benzer durumların İspir gibi çevre bölgelerde de yaşandığını hatırlattı. Bazı tarihi eserlerin farklı iddialara konu edilerek kaçırılması ihtimaline karşı uyarıda bulunan uzmanlar, bu kadim mirasın gelecek nesillere aktarılabilmesi için acil koruma tedbirlerinin alınması gerektiğinin altını çiziyor.