Tokat’ın Zile ilçesinde kaçak kazı operasyonuyla başlayan süreç, arkeoloji dünyasını heyecanlandıran devasa bir keşfe dönüştü. Bir bağ evinin bahçesinde tesadüfen gün yüzüne çıkan Roma dönemi mozaikleri, işçilik detayları ve sanatsal derinliğiyle Gaziantep’teki dünyaca ünlü Zeugma eserlerini anımsatıyor.
Zile’de Tarihi Sır Perdesi Aralanıyor
Bölgede yürütülen ilk kurtarma kazıları, MS 2’nci ve 4’üncü yüzyıllara tarihlendirilen eşsiz bir mozaik yapısını ortaya koydu. Üzerinde antik Yunanca "Tryphe" ifadesi bulunan ve bolluk ile bereketi simgeleyen bu eser, antik dönemde bölgenin sahip olduğu sosyo-kültürel refahın en somut kanıtlarından biri olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, mozaiğin sadece bir dekorasyon değil, aynı zamanda dönemin estetik anlayışını yansıtan bir personifikasyon örneği olduğunu vurguluyor.
Çingene Kızı ile Kardeş Eserler
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Semih Yaşar Çizikci, eserin teknik detaylarının Zeugma Antik Kenti’ndeki "Çingene Kızı" mozaiğiyle çarpıcı benzerlikler taşıdığına dikkat çekti. İki farklı teknikle işlenen mozaiklerin, yapım tarzı ve sanatsal doku açısından birbirine çok yakın olduğunu belirten Çizikci, bu keşfin Zile’nin arkeolojik haritadaki yerini çok daha üst bir seviyeye taşıdığını ifade etti.
Büyük Bir Roma Villası Kompleksi mi?
Jül Sezar’ın meşhur "Veni, vidi, vici" sözünü sarf ettiği topraklar olarak bilinen Zile, şimdi de Roma dönemine ait devasa bir yapı kompleksinin izlerini taşıyor. Mevcut kazı alanında iki farklı odaya ait kalıntıların tespit edildiğini belirten uzmanlar, buranın büyük bir Roma villası veya sütunlu bir avlu yapısının parçası olabileceği görüşünde.
Genişletilmiş Kazı Çalışmaları Başlıyor
Bölgenin turizm potansiyelini de doğrudan etkileyecek olan bu keşif sonrası yetkililer harekete geçti. Kaçak kazının yapıldığı parselin çevresinin kamulaştırılması ve alandaki ahır gibi yapıların temizlenerek kazı sahasının genişletilmesi planlanıyor. Arkeologlar, bölgede sadece tek bir villa değil, birbirine bağlı birden fazla yapıdan oluşan geniş bir yerleşim alanı bulunabileceği ihtimali üzerinde duruyor.
