Kazakistan’ın başkenti Astana, Avrasya Ekonomik Birliği’nin geleceğini şekillendirecek stratejik kararlara ev sahipliği yaptı. Zirvede, küresel ekonomik yavaşlama risklerine karşı üye ülkelerin dayanıklılığını artıracak yeni iş birliği modelleri masaya yatırıldı.
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev’in başkanlığında Bağımsızlık Sarayı’nda düzenlenen Avrasya Yüksek Ekonomik Konseyi toplantısı, bölge ekonomisinin geleceği açısından dönüm noktası oldu. Rusya, Belarus, Kırgızistan ve Ermenistan’dan üst düzey temsilcilerin katıldığı zirvede, gözlemci statüsündeki Özbekistan, İran ve Küba gibi ülkelerin de yer alması birliğin genişleme potansiyelini gözler önüne serdi.
Ekonomik direnç ve yeni pazarlar
Toplantıda söz alan Cumhurbaşkanı Tokayev, Uluslararası Para Fonu’nun küresel büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize etmesini hatırlatarak, birliğin dışa açılma stratejisini hızlandırması gerektiğini vurguladı. Tokayev, "Küresel ekonomideki yapısal değişimler karşısında iç dayanıklılığımızı güçlendirmeliyiz. Hindistan ile yürütülen serbest ticaret görüşmeleri ve yeni bölgesel ortaklıklar, birliğimizin rekabet gücünü artıracaktır" ifadelerini kullandı. Ayrıca, birliğe dahil olacak ülkelerin seçiminde "seçici ve fayda odaklı" bir yaklaşım sergilenmesi gerektiğini belirterek, kriterlerin önemine dikkat çekti.
Ticarette ulusal para birimi dönemi
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise birliğin sağladığı somut kazanımlara odaklandı. Geçtiğimiz yıl üye ülkeler arasındaki ticaret hacminin 95 milyar dolara ulaştığını belirten Putin, sanayi ve tarım sektörlerindeki büyüme oranlarının dikkat çekici olduğunu ifade etti. Dış piyasalardaki dalgalanmalara karşı alınan önlemlere değinen Putin, "Üye ülkeler arasındaki ticarette ulusal para birimlerinin kullanımı, dış etkilerden korunmamızı sağlıyor. Gümrük mevzuatındaki uyumlaştırma çalışmalarımız ise ticari engelleri minimize ediyor" dedi.
Teknoloji ve dijitalleşme vurgusu
Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, imzalanan mutabakatların kağıt üzerinde kalmaması gerektiğinin altını çizerek, yapay zeka ve teknolojik ortaklıkların birliğin geleceği için kritik olduğunu belirtti. Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev ise dijital bariyersiz ticaret alanı oluşturulması önerisinde bulunarak, endüstriyel otomasyon ve robotik gibi alanlarda ortak üretim zincirleri kurulması çağrısında bulundu.
Zirve, taraflar arasında ekonomik iş birliğini derinleştirecek çeşitli anlaşmaların imzalanmasıyla sona erdi. Bu buluşma, Avrasya coğrafyasının sadece bir pazar alanı değil, aynı zamanda teknolojik inovasyon merkezi olma hedefini de netleştirmiş oldu.
