Günlük yaşamda aniden ortaya çıkan ve çoğu zaman birkaç dakika içinde kendiliğinden geçen hıçkırık, zaman zaman uzun süre devam ederek kişiyi zor durumda bırakabiliyor. Diyafram kasının istemsiz kasılmasıyla ortaya çıkan bu refleks, kısa sürdüğünde genellikle endişe verici bir durum olarak görülmüyor. Ancak hıçkırığın uzun süre devam etmesi, bazı sağlık sorunlarının habercisi olabiliyor. Peki neden hıçkırırız, hıçkırık nasıl geçer ve neden bazı kişilerde uzun süre devam eder?
Neden hıçkırırız?
Hıçkırık, diyaframın istemsiz ve ani şekilde kasılması sonucunda meydana geliyor. Bu kasılmanın hemen ardından ses tellerinin kısa süreli kapanması, bilinen hıçkırık sesinin oluşmasına neden oluyor.
Hızlı yemek yemek, fazla miktarda yemek tüketmek, gazlı içecek içmek, ani sıcaklık değişimleri ve duygusal değişimler kısa süreli hıçkırığı tetikleyebiliyor. Mide ve diyafram bölgesinin uyarılması da bu refleksin ortaya çıkmasında rol oynayabiliyor.
Çoğu durumda hıçkırık herhangi bir tedaviye ihtiyaç duyulmadan kısa süre içerisinde kendiliğinden sona eriyor.
Hıçkırık nasıl geçer?
Kısa süreli hıçkırık genellikle kendiliğinden geçtiği için özel bir tedavi gerektirmiyor. Yavaş ve kontrollü nefes almak, yemekleri daha yavaş tüketmek ve gazlı içeceklerden kaçınmak bazı kişilerde hıçkırığın sona ermesine yardımcı olabilir.
Ancak uzun süren hıçkırıkta evde uygulanan yöntemlerle şikâyeti bastırmaya çalışmak yerine nedenin araştırılması önem taşıyor. Özellikle hıçkırık 48 saatten uzun sürüyorsa sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.
Uzun süreli hıçkırığın tedavisi, altta yatan nedene göre değişiyor. Bu nedenle devam eden şikâyetlerde doktor değerlendirmesi büyük önem taşıyor.
Hıçkırık neden uzun süre devam eder?
Hıçkırığın uzun süre devam etmesinin birçok farklı nedeni bulunabiliyor. Sinir sistemi hastalıkları, sindirim sistemi rahatsızlıkları, reflü ve bazı ilaçların yan etkileri uzun süreli hıçkırığa yol açabilecek nedenler arasında yer alıyor.
Bunun yanında beyin enfeksiyonları, akciğer hastalıkları, kalp krizi ve kalp zarı iltihabı gibi daha ciddi sağlık sorunlarında da uzun süren hıçkırık görülebiliyor. Psikojenik faktörler de bazı kişilerde hıçkırığın uzamasına neden olabiliyor.
Her uzun süren hıçkırığın ciddi bir hastalıktan kaynaklandığı düşünülmemeli. Ancak nedenin belirlenebilmesi için özellikle dirençli vakalarda tıbbi değerlendirme yapılması gerekiyor.
Hıçkırık kaç saat sürerse doktora gidilmeli?
Uzmanlara göre 48 saatten uzun süren hıçkırık araştırılması gereken bir durum olarak kabul ediliyor. Hıçkırığın uyku, beslenme ve konuşma gibi günlük faaliyetleri etkilemesi halinde de sağlık kuruluşuna başvurulması öneriliyor.
Dirençli hıçkırık yalnızca rahatsızlık vermekle kalmayıp kişinin yaşam kalitesini de ciddi şekilde düşürebiliyor. Uzun süren nöbetler nedeniyle kişi yeterince uyuyamayabilir, yemek yemekte veya konuşmakta zorlanabilir.
Bu nedenle hıçkırığın süresi ve kişinin günlük yaşamına etkisi dikkate alınmalı.
Uzun süren hıçkırık hangi hastalıkların belirtisi olabilir?
Uzun süren hıçkırık, farklı sistemleri ilgilendiren sağlık sorunlarıyla bağlantılı olabilir. Özellikle sinir sistemi ve sindirim sistemi hastalıkları bu konuda öne çıkıyor.
Reflü, uzun süreli hıçkırığın bilinen nedenleri arasında bulunurken bazı ilaçlar da bu şikâyeti tetikleyebiliyor. Daha nadir durumlarda beyin enfeksiyonları, akciğer hastalıkları, kalp krizi ve kalp zarı iltihabı gibi ciddi tablolarla birlikte hıçkırık görülebiliyor.
Bu nedenle uzun süren hıçkırık tek başına belirli bir hastalığın kesin işareti olarak değerlendirilmemeli. Tanı için doktor tarafından hastanın öyküsü, fizik muayenesi ve gerekli tetkikleri birlikte değerlendirilmelidir.
Dört yıl süren hıçkırık nasıl sona erdi?
Kahramanmaraş’ta yaşayan 65 yaşındaki Hanifi Özdemir’in yaklaşık dört yıl boyunca aralıklarla devam eden dirençli hıçkırık nöbetleri, Ankara Bilkent Şehir Hastanesi’nde uygulanan tedaviyle sona erdi.
Farklı sağlık merkezlerinde değerlendirilmesine rağmen uzun süre sonuç alınamayan Özdemir, Ankara Bilkent Şehir Hastanesi’ne başvurdu. Burada yeniden kapsamlı bir değerlendirmeden geçirilen hastaya uygun tedavi planlandı.
Uzmanların açıklamasına göre tedavinin ardından hıçkırık nöbetleri yaklaşık bir hafta içerisinde sona erdi. Yapılan incelemelerde organik bir patoloji saptanmazken, beslenme düzenindeki değişiklikler ve mevcut reflü şikâyetinin kontrol altına alınmasının tedaviye olumlu katkı sağladığı belirtildi.
Uzun süren hıçkırık neden önemsenmeli?
Hıçkırık çoğu zaman geçici ve zararsız bir refleks olsa da uzun süre devam ettiğinde ihmal edilmemesi gerekiyor. Özellikle 48 saati aşan, sık tekrarlayan veya kişinin günlük yaşamını etkileyen hıçkırık nöbetlerinde altta yatan nedenin araştırılması önem taşıyor.
Uzmanlar, uzun süren hıçkırığın yalnızca geçici bir rahatsızlık olarak görülmemesi gerektiğini belirtiyor. Erken değerlendirme sayesinde olası nedenlerin ortaya çıkarılması ve uygun tedavinin planlanması mümkün olabiliyor.