Uzmanlar, YKS ve LGS öncesinde yaşanan kaygının aslında yönetilebilir bir enerji olduğunu belirterek, sınavın bir kimlik kanıtlama aracı haline getirilmesinin yarattığı baskıya dikkat çekiyor.
Gazetebirlik - Sağlık
Milyonlarca öğrenci ve veli için geri sayım sürerken, sınav döneminin getirdiği psikolojik yükler de gündemin ilk sırasına yerleşti. Acıbadem Adana Hastanesi’nden Klinik Psikolog Dilara Boyraz Giriş, sınav kaygısının her zaman bir engel olmadığını, aksine doğru yönetildiğinde performansı destekleyen bir motivasyon kaynağına dönüşebileceğini vurguladı.
Kaygıyı yönetilebilir bir enerjiye dönüştürmek
Sınav sürecinde yaşanan çarpıntı, uykusuzluk ve yetersizlik hissi gibi belirtilerin oldukça yaygın olduğunu belirten Giriş, hafif düzeydeki gerginliğin öğrenciyi odaklanmış ve uyanık tuttuğunu ifade etti. Uzman psikolog, bu durumu ortadan kaldırılması gereken bir düşman olarak değil, doğru yönlendirilmesi gereken bir enerji olarak tanımlıyor.
Sınavın gerçek tanımını hatırlamak
Giriş'e göre, öğrencilerin yaşadığı en büyük zorluk, sınava yüklenen aşırı anlamdan kaynaklanıyor. Bilgi düzeyini ölçmek için tasarlanan bir sistemin, bireyin kişiliğini, geleceğini ve değerini belirleyen nihai bir yargı mekanizmasına dönüştürülmesi, kaygıyı yönetilemez bir boyuta taşıyor. Öğrencilerin kendilerini ispat etme zorunluluğu hissetmesi, baskıyı katlayarak artırıyor.
Zihinsel tuzaklara karşı farkındalık
Sınav öncesi zihni meşgul eden "Başaramazsam ne olur?" gibi olumsuz düşüncelerle sürekli tartışmaya girmenin, bu düşünceleri daha da güçlendirdiğini belirten Giriş, öğrencilere şu tavsiyede bulunuyor: "Zihninize gelen kaygılı düşüncelerle savaşmak yerine, onların size yardımcı olup olmadığını sorgulayın. Bu düşünceler sizi rahatlatıyor mu yoksa daha mı çok zorluyor?"
Sınav anında sakin kalma stratejileri
Sınav salonunda kaygı seviyesi yükseldiğinde, bedensel tepkileri kontrol altına almanın en etkili yolunun derin nefes egzersizleri olduğunu belirten uzman, öğrencilere şu stratejileri öneriyor: "Gerginliği hissettiğiniz anlarda kısa esneme hareketleri yapın veya dikkatinizi başka bir noktaya odaklayın. Sınava, kendinizden emin olduğunuz sorularla başlamak, özgüveninizi tazeleyerek kaygınızı hızla düşürecektir."
Siz bir sınav sonucundan ibaret değilsiniz
Sınavın hayatın sadece küçük bir parçası olduğunu hatırlatan Klinik Psikolog Dilara Boyraz Giriş, öğrencilerin kendilerine karşı daha şefkatli olmaları gerektiğini vurguladı. Giriş, "Sizler sadece birer öğrenci değil; hayalleri, arkadaşlıkları ve ilgi alanları olan bireylersiniz. Kendinizi tanımlarken sınav başarısını merkeze almayın. 'Elimden geleni yaptım' gibi destekleyici cümleler, süreci daha sağlıklı yönetmenize yardımcı olacaktır" diyerek sözlerini tamamladı.
