NASA ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre Türkiye’de 1997–1998, 2015–2016 ve 2023 dönemleri El Nino etkisinin hissedildiği yıllar arasında yer aldı.
1997–1998 El Nino’su, tarihin en güçlü olaylarından biri olarak kayda geçti. 1998 yılı küresel ölçekte o dönemin en sıcak yılı oldu. Türkiye’de 1998 yazı genel olarak normallerin üzerinde seyretti. Özellikle Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz bölgelerinde sıcaklık sapmaları görüldü. Ancak ülke genelinde 2020’li yıllardaki kadar yaygın rekor seviyeler kaydedilmedi.
2015–2016 döneminde yaşanan güçlü El Nino sonrası 2016 yılı uzun süre küresel ölçekte en sıcak yıl olarak kayıtlarda yer aldı. Türkiye’de 2016 yazı birçok bölgede normallerin üzerinde geçti. Güneydoğu Anadolu ve Ege’de sıcak hava dalgaları görüldü ve kuraklık sinyalleri belirginleşti.
2023’te yeniden devreye giren El Nino ile birlikte 2023–2024 dönemi küresel ölçekte en sıcak yıllar arasında yer aldı. Türkiye’de 2023 yazı normallerin belirgin üzerinde geçti, uzun süreli sıcak hava dalgaları yaşandı. 2024 yılında birçok istasyonda sıcaklık rekorları tazelendi. Şırnak’ın Silopi ilçesinde 50,5 derece ölçüldü.
Uzun Vadeli Sıcaklık Artışı
Verilere göre Türkiye’de 1901–2024 döneminde ortalama yıllık sıcaklıklar 11 ila 16 derece aralığında seyrederken, son yıllarda bu ortalamanın üzerine çıkıldığı görülüyor. 2024 yılı yaklaşık 13 derecenin üzerinde ortalama ile en sıcak yıllar arasında yer aldı.
Bilimsel çalışmalara göre son on yılda sıcaklık artış eğilimi hızlandı. Türkiye’de sıcaklıkların her on yılda yaklaşık 0,2–0,25 derece arttığı ve toplam artışın 1,4–1,7 derece seviyesine ulaştığı belirtiliyor. Özellikle 1991–2020 normallerine kıyasla yaz aylarında ortalama 1–1,5 derecelik sapmalar görüldü.
2026’da Güçlü El Nino Beklentisi
Dr. Okan Bozyurt, El Nino olasılığının model senaryolarında yer aldığını ancak güçlü ve klasik bir El Nino’nun kesinleştiğini söylemek için erken olduğunu ifade etti. Pasifik’te zayıf bir La Nina etkisinin görüldüğünü, sistemin nötr faza geçtiğini ve El Nino’ya evrilme ihtimalinin bulunduğunu belirtti.
Bozyurt, uzun vadeli tahminlerde kesin ifadelerden kaçınılması gerektiğini vurguladı. Buna karşın mevcut veriler doğrultusunda 2026 yazının son yılların en sıcak yazlarından biri olabileceğini ve rekor düzeyde sıcaklıkların görülebileceğini dile getirdi.
Bölgesel Etkiler ve Aşırı Hava Olayları
Bozyurt’a göre 2026 yazında en yüksek sıcaklıkların Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde hissedilmesi bekleniyor. Şırnak, Cizre, Mardin, Diyarbakır ve Şanlıurfa riskli bölgeler arasında yer alıyor. Akdeniz kıyı kuşağı ile İç Anadolu’da da yüksek sıcaklıkların görülebileceği belirtiliyor.
Sıcaklık artışının yanı sıra aşırı hava olaylarının da gündeme gelebileceği ifade edildi. Artan atmosfer enerjisi ve su buharı nedeniyle yaz aylarında seller, fırtınalar, hortumlar ve dolu gibi olayların yaşanabileceği kaydedildi.
Bozyurt, yağış konusunda temkinli olunması gerektiğini, su kaynaklarının etkin kullanımı konusunda yerel yönetimlerin dikkatli planlama yapmasının önem taşıdığını belirtti. 2026 yazı için kesin bir hüküm vermenin erken olduğunu, ancak mevcut eğilimlerin devam etmesi halinde Türkiye’nin çok boyutlu bir iklim baskısıyla karşı karşıya kalabileceğini ifade etti.
