Adli sicil kaydı, halk arasında kullanılan adıyla sabıka kaydı, belirli yasal şartların oluşması halinde sistemden silinebiliyor. Ancak adli sicil kaydının silinmesi ile arşiv kaydının tamamen kaldırılması aynı işlem olarak değerlendirilmiyor. 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu kapsamında cezanın infazının tamamlanması sonrasında kayıt adli sicilden çıkarılarak arşive alınabiliyor. Peki adli sicil kaydı nasıl silinir, e-Devlet üzerinden başvuru yapılır mı ve arşiv kaydının temizlenmesi için hangi sürelerin geçmesi gerekiyor?
Adli Sicil Kaydı Nasıl Silinir ve Arşive Ne Zaman Alınır?
Adli sicil kaydı, cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması gibi kanunda belirtilen şartların gerçekleşmesiyle adli sicilden çıkarılarak arşiv kaydına alınabiliyor. Bu işlem, kişinin ayrıca mahkemeye başvurmasını gerektiren bir süreç olmayabilir; kayıtların güncellenmesi ve silinmesi konusunda yetki Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü tarafından yürütülüyor.
Dolayısıyla cezanın tamamlanmış olması, her durumda kaydın tümüyle ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. Adli sicilden çıkarılan bilgiler belirli şartlar kapsamında arşivde tutulmaya devam edebiliyor.
Adli Sicil Silme Başvurusu Nasıl Yapılır, e-Devlet'ten Başvuru Var mı?
Adli sicil kaydının silinmesi veya düzeltilmesi için e-Devlet üzerinden başvuru yapılabiliyor. e-Devlet Kapısı'nda Adalet Bakanlığı tarafından sunulan “Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi” hizmeti bulunuyor.
e-Devlet Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi
Başvuru sırasında kişinin kimlik doğrulaması yapması ve talebinin nedenini belirtmesi gerekiyor. Başvuruların hangi aşamada olduğu da e-Devlet üzerinden takip edilebiliyor. Adalet Bakanlığı, adli sicil silme başvurularının e-Devlet Kapısı'na taşındığını ve vatandaşların işlemlerini elektronik ortamda gerçekleştirebildiğini açıklıyor.
Arşiv Kaydı Temizleme Şartları Nelerdir?
Arşiv kaydının tamamen silinmesi için uygulanacak süre, mahkûmiyetin niteliğine göre değişiyor. 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nun ilgili hükümlerine göre genel mahkûmiyetlerde, kaydın arşive alınma şartlarının oluşmasından itibaren 5 yılın geçmesiyle arşiv kaydı tamamen silinebiliyor.
Ancak hak yoksunluğuna neden olan bazı mahkûmiyetlerde farklı süreler uygulanıyor. Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşuluyla 15 yıl, bu karar aranmaksızın ise 30 yıl geçmesiyle arşiv kaydının silinmesi mümkün olabiliyor. Bu nedenle her sabıka kaydı için tek bir silinme süresinden söz etmek mümkün değil.
Ayrıca fiilin daha sonra kanunla suç olmaktan çıkarılması halinde ilgili adli sicil ve arşiv kayıtları talep aranmaksızın tamamen silinebiliyor. Yargılamanın yenilenmesi veya kanun yararına bozma sonucunda beraat ya da ceza verilmesine yer olmadığı kararının kesinleşmesi de önceki mahkûmiyete ilişkin kayıtların tamamen silinmesini sağlayabiliyor.
Adli Sicil Silme Dilekçesi Nereye Verilir?
Adli sicil ve arşiv kaydının silinmesine ilişkin başvurular elektronik ortamda e-Devlet üzerinden yapılabildiği gibi, Genel Müdürlüğe yönelik başvurular farklı kanallardan da iletilebiliyor. Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü, kendisine gelen taleplerin şahsen veya posta gibi yollarla da intikal edebildiğini belirtiyor.
Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü
Başvuru için hazırlanan dilekçede kişinin kimlik bilgileri, mahkûmiyete ilişkin bilgiler ve silme talebinin gerekçesi açık şekilde belirtilmeli. Kurumun resmi internet sitesinde ayrıca “Adli Sicil ve Arşiv Kaydının Silinmesi Talebine Yönelik Dilekçe Örneği” de yer alıyor.
Adli Sicil Kaydı Silme İşlemini Kim Yapıyor?
Adli sicil kayıtlarının silinmesi, arşive alınması ve arşivden çıkarılması işlemlerinin yürütülmesinde Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü yetkili. Başvurular, ilgili mevzuat kapsamında görevli birimler tarafından inceleniyor ve gerekli şartların oluşup oluşmadığı değerlendiriliyor. İncelemede mahkûmiyetin türü, cezanın infaz tarihi, kararın kesinleşme tarihi ve varsa yasaklanmış hakların geri verilmesine ilişkin karar gibi kriterler dikkate alınıyor.
Bu nedenle yalnızca “cezam bitti” bilgisiyle kaydın hangi tarihte tamamen silineceğini belirlemek her durumda mümkün olmayabiliyor. Özellikle arşiv kaydı bulunan kişiler için mahkûmiyetin niteliği ve uygulanacak kanun hükmü önem taşıyor.
