Aydın'ın sarp ve engebeli dağ köylerinde arazi cipi olarak bilinen ve son serisi 1970 yılında banttan inen yeşil cipler, aradan geçen yıllara rağmen üreticilerin en önemli ulaşım ve yük taşıma aracı olmayı sürdürüyor. Sanayi sitesinde hizmet veren tamir ustaları, 70 yaşını aşmış bu emektar araçları aylarca süren titiz bir çalışmayla baştan aşağı yenileyerek sahiplerine ilk günkü kondisyonunda teslim ediyor.
Kişi başına düşen araç sayısıyla öne çıkan Aydın'da şehir merkezinde yaşayanlar son model araçları tercih ederken, kestane, incir ve zeytin üretiminin yapıldığı dağ köylerinde ise emektar ciplerden vazgeçilmiyor. En genci 52 yaşında olan bu araçların tamirini yapacak usta sayısının giderek azalması sebebiyle kentteki servisler randevu sistemiyle hizmet veriyor.
1 /
4
Mesleği babası Necati Özince’den devralarak oğlu Necati Özince’ye aktaran cip ustası Gürbüz Özince, eski model araçlarda yaşanan yedek parça sıkıntısının ancak tecrübe ve iyi bir ustalıkla aşılabildiğini belirtiyor. Özince, 1952 yılında trafiğe çıkan araçları dahi tamamen yenileyebildiklerini ve bu ciplerin Türkiye'de 75 yıldır aralıksız kullanıldığını dile getiriyor.
2 /
4
Babasının 1970-1975 yıllarında meslek değiştirerek tamirciliğe başladığını anlatan Gürbüz Özince, 'Eskiden Aydın merkez Ramazanpaşa Mahallesi’nde cipçiler durağı varmış. Babam da burada cipçi imiş. Tamir işinden anladığı için kendi aracını kendisi tamir ederken, arkadaşlarının da araçlarını tamir etmeye başlayınca meslek değiştirmiş. Yıllarca bu mesleği icra etti. Bu arada babam beni de yetiştirdi. Ben de oğlum Necati’yi yetiştirdim. Oğlumla birlikte 70 yıllık eski cipleri baştan aşağı yeniliyoruz' diyor.
3 /
4
Halk arasında 'Tuzla Cip' olarak bilinen araçların yerini tutacak bir alternatif üretilmediğini belirten Necati Özince ise araçların geçmişine ilişkin şu bilgileri veriyor: '1941 yılında ABD ordusu için imal edilen hafif, manevra kabiliyeti yüksek ve sağlam ciplerin CJ serisinde 8 ayrı modeli geliştirilip üretildi. Bu araca benzer özellikteki aşırı lüks olmayan ancak çok dayanıklı araçların üretimi Türkiye’de de 1970 yılına kadar devam etti. 1970 yılından sonra üretilmeyen araçlar yoğun olarak dağların verimli olduğu Aydın ve Karadeniz bölgesinde kullanılıyor. Yeni araçlar hem çok pahalı hem de fazla dayanıklı olmadığı için tarım sektöründe kullanılamıyor. Genellikle yaylalardaki çiftçiler tarafından kullanılan birçok araç halen miras yoluyla babadan oğula geçiyor. Özellikle arazisi engebeli ve yolu kötü olan bölgelerde cipler çiftçinin göz bebeği durumunda.'
4 /
4
