Bosna Savaşı sırasında Bosnalı Sırp güçlerinin komutanlığını yapan Ratko Mladiç, 1990’lı yıllarda işlenen savaş suçlarının en önemli isimlerinden biri olarak tarihe geçti. “Bosna Kasabı” olarak anılan Mladiç, Srebrenitsa’da 8 binden fazla Boşnak erkek ve çocuğun öldürülmesiyle sonuçlanan soykırımın yanı sıra Saraybosna kuşatmasındaki rolü nedeniyle de yargılandı. 2017’de soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş hukuku ihlallerinden ömür boyu hapse mahkûm edilen Mladiç, 8 Haziran 2021’de temyiz başvurusunun reddedilmesiyle kesinleşen cezasını çekiyordu. Ratko Mladiç, 27 Ağustos 2026’da Lahey’deki Birleşmiş Milletler gözetimindeki cezaevi hastanesinde 84 yaşında hayatını kaybetti.
“Bosna Kasabı” Ratko Mladiç kimdir?
Ratko Mladiç, Bosna Savaşı sırasında Bosnalı Sırp Ordusu’nun başkomutanlığını yapan eski bir generaldir. 12 Mart 1942’de Bosna Hersek’in Kalinovik bölgesindeki Božanovići köyünde doğan Mladiç, Yugoslavya döneminde askeri eğitim aldı ve Yugoslav Halk Ordusu’nda görev yaptı.
Bosna Hersek’te savaşın başlamasının ardından Bosnalı Sırp güçlerinin askeri liderlerinden biri haline gelen Mladiç, 12 Mayıs 1992’de Bosnalı Sırp Ordusu’nun başkomutanlığına getirildi. Birleşmiş Milletler mahkemesinin kararına göre 1992-1995 yılları arasında Bosnalı Müslümanların ve Hırvatların zorla yerlerinden edilmesini hedefleyen suç planlarında önemli bir rol oynadı.
Ratko Mladiç neden “Bosna Kasabı” olarak biliniyor?
Mladiç, Bosna Savaşı sırasında sivillere yönelik saldırılar, Saraybosna kuşatması ve Srebrenitsa Soykırımı ile bağlantısı nedeniyle “Bosna Kasabı” olarak anıldı.
Uluslararası mahkeme, Mladiç’i Srebrenitsa’daki soykırımın yanı sıra Saraybosna’da sivillere yönelik terör, yasa dışı saldırılar ve Birleşmiş Milletler personelinin rehin alınması gibi suçlardan da sorumlu tuttu. Mahkeme kararında Mladiç’in dört ayrı ortak suç girişimindeki lider rolü ayrıntılı şekilde ortaya konuldu.
Ratko Mladiç Srebrenitsa’da ne yaptı?
Srebrenitsa, Ratko Mladiç’in adının savaş suçlarıyla en fazla özdeşleştiği olaylardan biri oldu. Temmuz 1995’te Bosnalı Sırp güçleri, Birleşmiş Milletler tarafından güvenli bölge ilan edilen Srebrenitsa’yı ele geçirdi.
Sonraki günlerde 8 binden fazla Boşnak erkek ve çocuk sistematik şekilde öldürüldü. Uluslararası mahkeme, Srebrenitsa’daki cinayetleri soykırım olarak nitelendirirken Mladiç’i bu suçtan mahkûm etti.
Srebrenitsa’da öldürülen kişilerin cenazeleri toplu mezarlara gömüldü. Bazı cesetlerin daha sonra başka bölgelere taşınarak suçların izlerinin gizlenmeye çalışıldığı da mahkeme kayıtlarında yer aldı.
Ratko Mladiç hangi suçlardan hüküm giydi?
Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi, 22 Kasım 2017’de Ratko Mladiç’i soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş hukukunu ihlal etmekten suçlu buldu.
Mladiç; Srebrenitsa’daki soykırımın yanı sıra zulüm, imha, cinayet, sınır dışı etme ve zorla nakletme gibi insanlığa karşı suçlardan hüküm giydi. Ayrıca Saraybosna’daki sivillere yönelik cinayet, terör ve yasa dışı saldırılar ile Birleşmiş Milletler personelinin rehin alınması da mahkûmiyet kapsamına girdi.
Mahkeme, 1992’de Bosna Hersek’in bazı belediyelerinde işlendiği iddia edilen suçlar bakımından ise Mladiç’i soykırım suçlamasından beraat ettirdi.
Ratko Mladiç kaç yıl hapis cezası aldı?
Ratko Mladiç, 2017 yılında ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı. Mladiç ve savcılık tarafından yapılan temyiz başvurularının ardından dava yeniden değerlendirildi.
8 Haziran 2021’de Birleşmiş Milletler bünyesindeki Uluslararası Ceza Mahkemeleri Mekanizması Temyiz Dairesi, Mladiç’in mahkûmiyetlerini ve ömür boyu hapis cezasını onadı. Böylece ceza kesinleşti.
Ratko Mladiç ne zaman yakalandı?
Yıllarca firari olarak aranan Ratko Mladiç, 26 Mayıs 2011’de Sırbistan’ın Lazarevo kentinde yakalandı. Tutuklanmasının ardından Lahey’e iade edilerek Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi’nde yargılanmaya başladı.
Mladiç’in Lahey’deki davası 16 Mayıs 2012’de resmen başladı. Yaklaşık beş yıl süren yargılama sürecinin ardından 2017’de ömür boyu hapis cezası verildi.
Ratko Mladiç neden öldü, kaç yaşındaydı?
Ratko Mladiç, 27 Ağustos 2026’da Lahey’deki Birleşmiş Milletler gözetimindeki cezaevi hastanesinde hayatını kaybetti. 84 yaşında ölen Mladiç’in sağlık durumunun son yıllarda ciddi şekilde kötüleştiği ve daha önce birden fazla felç geçirdiği bildirildi.
Ölüm nedeni konusunda ilk haberlerde sağlık sorunları öne çıkarken, Mladiç’in avukatı ve Birleşmiş Milletler yetkilileri ölümünü doğruladı. Mladiç, hayatının son dönemini ömür boyu hapis cezası kapsamında Lahey’deki gözaltı ve hastane birimlerinde geçirdi.
Ratko Mladiç’in ölümü nasıl karşılandı?
Ratko Mladiç’in ölümü, Bosna Hersek’te özellikle Srebrenitsa Soykırımı’nda yakınlarını kaybedenler tarafından farklı tepkilerle karşılandı. Srebrenitsa kurbanlarının yakınları, Mladiç’in cezasını çekerek hayatını kaybetmesini adaletin sonucu olarak değerlendirdi.
Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Konseyi Başkanı Denis Beçiroviç ise Mladiç’in adının ülke ve dünya tarihine savaş suçlarıyla geçtiğini belirtti. Bosna Hersek Savunma Bakanı Zukan Helez de Mladiç’in ölümünün işlenen suçların sonuçlarını ortadan kaldırmayacağını vurguladı
