Tarım arazilerindeki izinsiz yapılaşmaya yönelik yıkım kararları ve cezai yaptırımlar içeren mevcut düzenleme, gelen tepkiler üzerine yeniden masaya yatırıldı. Hobi bahçeleri yıkılmayacak mı sorusunun cevabı, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın talimatıyla kurulan üst düzey çalışma grubunun hazırlayacağı yeni taslakta saklı. Şu an için mevcut yıkım süreçlerinin sosyal bir mağduriyet yaratmaması adına daha esnek ve çözüm odaklı bir model üzerinde duruluyor; ancak tarım arazilerinin korunması esasından da taviz verilmeyeceği belirtiliyor.
Hobi bahçeleri yıkılacak mı ve yeni düzenleme süreci
Hobi bahçeleri, özellikle pandemi dönemiyle birlikte şehir hayatından kaçmak isteyen vatandaşların en büyük sığınağı haline geldi. Ancak bu yapıların birçoğunun verimli tarım arazileri üzerine, yasal izinler tam alınmadan inşa edilmiş olması, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında ciddi yaptırımları beraberinde getirmişti. Son dönemde artan yıkım kararları, yaklaşık 7 milyon kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak etkileyen bir toplumsal gündem oluşturdu.
Geleneksel tarım faaliyetlerini engellediği gerekçesiyle sıkı denetim altında tutulan bu alanlarda, kullanıcılar "kazanılmış hak" ve "barınma ihtiyacı" vurgusu yaparken, devletin ilgili kurumları gıda güvenliğini korumaya odaklanmış durumda. Bu dengeyi sağlamak amacıyla Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın müdahalesiyle, yasakçı zihniyet yerine regüle edici (düzenleyici) bir sistemin kapısı aralandı.
Cumhurbaşkanlığı koordinasyonunda 4 kişilik dev ekip
Süreci yönetmek ve tarafları memnun edecek bir orta yol bulmak amacıyla Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında özel bir komisyon kuruldu. Komisyonda yer alan isimler ve temsil ettikleri alanlar konunun ciddiyetini ortaya koyuyor:
| Yetkili İsim | Görevi / Sorumluluk Alanı |
|---|---|
| Cevdet Yılmaz | Cumhurbaşkanı Yardımcısı (Koordinasyon) |
| Murat Kurum | Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı (İmar ve Şehircilik) |
| İbrahim Yumaklı | Tarım ve Orman Bakanı (Arazi Koruma ve Tarım Politikaları) |
| Abdullah Güler | AK Parti Grup Başkanı (Yasalaşma ve Meclis Süreci) |
Bu ekip, tarım arazilerinin bütünlüğünü bozmadan, halihazırda yapılmış olan konut niteliğindeki yapıların hukuki statüsünü değerlendirecek. Çözüm önerileri arasında; belirli metrekare sınırları, vergi düzenlemeleri veya arazinin tarımsal niteliğine göre sınıflandırma yapılarak bazı bölgelerin yasallaştırılması gibi seçenekler bulunuyor.
Deneyim ve gözlem: Sahadaki beklenti
Hobi bahçesi sahipleriyle yapılan görüşmeler ve sahadaki genel atmosfer, insanların bu alanları sadece birer "kaçamak noktası" değil, ciddi birer yatırım ve yaşam alanı olarak gördüğünü kanıtlıyor. Şahsi gözlemlerim, vatandaşın yıkıma karşı büyük bir direnç içinde olduğunu ancak tarım arazilerinin korunması gerektiği konusunda da bilinçsiz olmadığını gösteriyor. Bu noktada devletin, "yıkmak" yerine "belirli standartlara bağlayıp kayıt altına alma" yaklaşımı, toplumsal barışı sağlama açısından en makul yol gibi duruyor.
Sorular
Hobi bahçeleri için genel af mı çıkacak?
Şu an için kapsamlı bir "imar affı" şeklinde nitelendirilen bir düzenleme gündemde değil. Ancak Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın talimatıyla yapılan çalışma, mevcut yapıların tamamının yıkılması yerine, belirli kriterleri karşılayanların yasal statüye kavuşturulması veya cezai işlemlerin mağduriyet yaratmayacak şekilde revize edilmesini amaçlıyor. Yani bir "uzlaşı düzenlemesi" bekleniyor.
Mevcut yıkım kararları durduruldu mu?
Resmi olarak tüm Türkiye genelinde yıkımların durdurulduğuna dair bir genelge yayımlanmadı. Fakat siyasi iradenin "yeni düzenleme" sinyali vermesiyle birlikte, yerel yönetimlerin ve ilgili bakanlıkların çalışma tamamlanana kadar uygulamalarda daha temkinli davranacağı öngörülüyor. Hak sahiplerinin resmi açıklamaları beklemesi önem arz ediyor.
Hangi hobi bahçeleri kapsam dışı kalabilir?
Birinci sınıf mutlak tarım arazileri üzerine kurulan, sulama kanallarına zarar veren veya çevresel risk oluşturan yapıların korunması oldukça zor görünüyor. Uzmanlar, daha çok marjinal tarım arazisi olarak adlandırılan, tarıma elverişliliği düşük alanlardaki yapıların yasal bir çerçeveye oturtulma ihtimalinin daha yüksek olduğunu belirtiyor.
Yeni düzenleme ne zaman yasalaşacak?
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığındaki ekibin çalışmalarını kısa sürede tamamlayıp hazırlanan raporu Cumhurbaşkanlığı Kabinesi’ne sunması bekleniyor. Taslağın netleşmesinin ardından AK Parti Grubu aracılığıyla TBMM gündemine gelmesi ve 2026 yılı içerisinde somut bir adım atılması hedefleniyor.
