Doğu Karadeniz'in yüksek kesimlerinde kış uykusundan uyanan ayılar, açlıklarını gidermek için yerleşim alanlarını hedef alıyor. Yayla evlerine girerek büyük çaplı maddi hasara yol açan ayılar, bölge halkını tedirgin ediyor.
Trabzon, Rize, Artvin, Gümüşhane ve Giresun hattındaki yüksek rakımlı yaylalarda baharın gelişiyle birlikte alışılmadık bir hareketlilik yaşanıyor. Kış uykusundan çıkan ayılar, yiyecek arayışı kapsamında yayla evlerine yöneldi. Kapı ve pencereleri kırarak içeri giren, erzakları dağıtan ve arı kovanlarını parçalayan ayılar, sezon hazırlığı için bölgeye çıkan vatandaşlara zor anlar yaşatıyor. Birçok yaylada aynı gece birden fazla evin hedef alınması, yerel halkın güvenlik endişesini artırdı.
Yaban hayatı uzmanlarından uyarı: Alışkanlık haline getirdiler
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Orman Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şağdan Başkaya, ayıların evlere girme davranışını bir "öğrenilmiş alışkanlığa" dönüştürdüğünü vurguladı. Ayı popülasyonundaki artışa dikkat çeken Başkaya, vatandaşlara şu kritik uyarıda bulundu:
"Ayılar artık evlerde yiyecek bulabileceklerini keşfettiler. Mutfaktaki en ufak bir koku bile onları cezbediyor. Yayla evlerini terk ederken gıda maddesi bırakmamak, hatta tabak ve çatal gibi koku sinyali verebilecek eşyaları dahi temiz tutmak hayati önem taşıyor."
Yasal düzenleme ve envanter talebi
Ayıların koruma altında olması nedeniyle avlanmalarının yasak olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Başkaya, mevcut yasal statünün gözden geçirilmesi gerektiğini savundu. Ayı popülasyonunun bilimsel yöntemlerle sayılması gerektiğini belirten Başkaya, "Kaçak avcılığın önüne geçmek ve saldırıları kontrol altına almak için popülasyon envanteri çıkarılmalı. Köylülerimiz, yaşadıkları mağduriyet nedeniyle yasal avlanma talebiyle sürekli dilekçe veriyor. Bakanlığın bu konuda yeni bir yöntem değişikliğine gitmesi şart" ifadelerini kullandı.
Çiftleşme dönemi ve saldırganlık riski
Kış uykusundan çıkan ayıların, tükettikleri enerji depolarını geri kazanmak için aşırı beslenme içgüdüsüyle hareket ettiğini belirten uzmanlar, özellikle erkek ayıların bu dönemde çok daha saldırgan olabileceği konusunda uyarıyor. Hem açlık hem de çiftleşme döneminin birleşmesiyle ayıların insanlarla karşılaşma ihtimalinin arttığını belirten Prof. Dr. Başkaya, "Bu süreçte yaylalarda tek başına dolaşmak oldukça riskli. Özellikle çobanlarımızın ve arazi işleriyle uğraşan vatandaşlarımızın çok daha dikkatli ve tedbirli olması gerekiyor" dedi.
