İzmir Körfezi'ni etkisi altına alan deniz marulu istilasına karşı belediye ekipleri sahada temizlik seferberliği yürütürken, bilim dünyasından "asıl sorunu kaynağında çözün" çağrısı geldi.
İzmir Körfezi’nin İnciraltı ve Bostanlı gibi kıyı kesimlerinde son dönemde yoğunlaşan deniz marulu oluşumu, hem görüntü kirliliğine hem de çevre sağlığına yönelik endişeleri beraberinde getirdi. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi ile İZDENİZ ekipleri, bölgedeki algleri düzenli olarak toplayarak koku ve kirlilik etkisini minimize etmeye çalışıyor. Ancak uzmanlar, yapılan bu fiziksel temizliğin yalnızca semptomları hafiflettiğini, meselenin kökeninin ise çok daha geniş bir coğrafyaya yayıldığını belirtiyor.
Mavişehir ile Foça arasındaki yaklaşık 4 milyon metrekarelik alanı etkisi altına alan bu durumun, Körfez'e dışarıdan taşınan kirlilik yüküyle doğrudan bağlantılı olduğu ifade ediliyor.
Gediz Havzası'ndaki kirlilik yükü Körfez'i vuruyor
Kirlilikle mücadele çalışmalarının bilimsel koordinasyonunu yürüten Prof. Dr. Yusuf Kurucu, Gediz Nehri’nin Murat Dağı’ndan başlayarak geçtiği tüm illerdeki atıkları bünyesinde topladığını hatırlattı. Kurucu, "Gediz, sadece bir nehir değil; sanayi, tarım ve evsel atıkların Körfez’e taşındığı bir kanal haline gelmiş durumda. 1886 yılındaki yatak değişikliğine rağmen eski hattın ve Ağıldere'nin iç Körfez'i kirletmeye devam ettiği gerçeğiyle yüzleşmeliyiz. Nehrin suyu o kadar kirli ki, sadece denizi değil, sulama yaptığı toprakları da çoraklaştırıyor" ifadelerini kullandı.
Ekosistemde oksijensizlik riski
Deniz marullarının aşırı çoğalmasının ekosistem üzerinde yarattığı tahribata değinen Prof. Dr. Ergün Taşkın ise durumun ciddiyetini "hipoksi" riskiyle açıkladı. Deniz marullarının kısa ömürlü olduğunu ve çürürken ortamdaki oksijeni hızla tükettiğini belirten Taşkın, "Bu süreç, deniz canlıları için ölümcül bir ortam yaratıyor. Balıkların yaşam alanlarını terk etmesine veya toplu ölümlere yol açan bu döngü, su kalitesini hızla bozuyor. Kıyıda yapılan temizlik, koku ve çamurlaşmayı geçici olarak engellese de, sorunun ana kaynağı olan Gediz Havzası’ndaki kirlilik girdileri durdurulmadığı sürece bu tabloyu değiştirmek mümkün değil" dedi.
Kalıcı çözüm için topyekûn mücadele şart
Uzmanlar, Gediz Nehri ve yan kollarından gelen endüstriyel, tarımsal ve kentsel atıkların kontrol altına alınmasının hayati önem taşıdığı konusunda hemfikir. Prof. Dr. Taşkın, Körfez’in kurtuluşunun kıyı temizliğinden ziyade, tüm havzayı kapsayan bütüncül bir çevre yönetimi ve denetim mekanizmasıyla mümkün olabileceğini vurguladı. "Gediz temizlenmeden Körfez'in nefes alması imkansız" diyen bilim insanları, ilgili tüm kurumların elini taşın altına koyması gerektiğinin altını çizdi.
