Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından "tarihin en hızlı yayılan ve en uzun süren küresel salgını" olarak tanımlanan sigara tüketiminde Türkiye, kişi başına düşen günlük kullanım miktarında dünya lideri konumuna geldi.
Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya, tütün bağımlılığının sosyokültürel ve ekonomik etmenlerle birleşerek halk sağlığını tehdit eden boyutlara ulaştığını vurguladı. Verilere göre Türkiye’de kişi başına düşen ortalama günlük sigara tüketimi 17,1 adede ulaşarak Yunanistan (15,7), İsrail (15,5), Japonya (15,4) ve Avusturya (15,4) gibi ülkeleri geride bıraktı.
Nüfusun Tamamı Yılda 100 Paket İçmiş Gibi
Ülke genelindeki tütün tüketiminin ulaştığı devasa hacim, resmi satış istatistiklerine de yansıyor. Geçtiğimiz yıl ülke genelinde yaklaşık 8 milyar paket sigara satışı gerçekleştiğini belirten Prof. Dr. Özkaya, bu tablonun çarpıcı bir matematiği beraberinde getirdiğini ifade etti.
Satış rakamları ülke nüfusuna oranlandığında, yeni doğan bebeklerden yaşlılara kadar Türkiye’deki her bir bireyin yılda ortalama 100 paket sigara tükettiği bir tablo ortaya çıkıyor. Bu durum, pasif içicilik riskini de en üst seviyeye çıkarıyor.
Tütün Tehdidi Yüksek Gelirli Ülkelerden Kayıyor
Küresel ölçekte tütün kullanımı, 20. yüzyıl boyunca çoğunlukla yüksek gelirli ülkelerde olmak üzere yaklaşık 100 milyon insanın erken yaşta hayatını kaybetmesine yol açtı. Günümüzde ise bu sağlık yükünün merkez üssü, düşük ve orta gelirli ülkelere doğru kayma gösteriyor. Yapılan projeksiyonlar, gerekli önlemler alınmadığı takdirde 21. yüzyıl boyunca tütüne bağlı nedenlerden ötürü dünya genelinde 1 milyar insanın yaşamını yitirebileceğini öngörüyor.
Yetişkin Nüfusta Bağımlılık Oranları Alarm Veriyor
Türkiye'deki demografik dağılım incelendiğinde tütün kullanımının cinsiyetler arası yaygınlığı dikkat çekiyor. Verilere göre ülkede her iki yetişkin erkekten biri düzenli olarak tütün ürünleri kullanıyor. Kadın nüfusunda ise 18 yaş üzerindeki her dört kişiden biri bağımlılık kıskacında yer alıyor. Uzmanlar, bu yüksek oranların kronik solunum yolu hastalıkları ve kardiyovasküler riskler açısından önümüzdeki yıllarda sağlık sistemi üzerinde ağır bir yük oluşturacağı konusunda uyarıyor.
