Yazar Orhan Pamuk, bu kez yeni bir romanıyla değil, İstanbul’daki apartmanıyla ilgili iddialarla gündemde. Cihangir’de uzun yıllar yaşadığı ve eserlerini kaleme aldığı bina üzerinden başlayan tartışma, komşularla yaşanan gerginlik nedeniyle daha da büyüdü. Pamuk’un apartmanın yıkılması gerektiğini savunduğu öne sürülürken, komşuların ise güçlendirme seçeneğini öne çıkarması dikkat çekti. Tartışmanın merkezindeki soru ise net: Bu bina gerçekten yıkılacak mı, yoksa bambaşka bir proje mi hazırlanıyor?
Yazar Orhan Pamuk’un apartmanı nerede?
Gündemdeki apartman, İstanbul’un Beyoğlu ilçesine bağlı Cihangir semtinde yer alıyor. Kamuoyunda “Taray Apartmanı” olarak bilinen bu bina, Orhan Pamuk’un uzun yıllar yaşadığı ve romanlarının önemli bir kısmını yazdığı yer olarak tanınıyor. Edebiyat çevrelerinde de özel bir yeri bulunan apartman, özellikle geniş daireleri ve dikkat çeken balkonuyla sık sık anılıyor.
Öte yandan Pamuk’un hayatında önemli bir başka bina daha var: Nişantaşı’ndaki aile apartmanı. “Pamuk Apartmanı” olarak bilinen bu yapı, yazarın çocukluğunun geçtiği yer olarak bilinse de, tartışmanın odağındaki bina Nişantaşı değil Cihangir’deki Taray Apartmanı.
Yazar Orhan Pamuk apartmanın neden yıkılmasını istiyor?
İddialara göre Orhan Pamuk, Taray Apartmanı’nın deprem riski taşıdığı gerekçesiyle yıkılması gerektiğini savunuyor. Bu talebin, riskli yapı raporuna dayandırıldığı öne sürülüyor. İstanbul’da son yıllarda artan deprem kaygısı düşünüldüğünde, bu gerekçe kamuoyunda “güvenlik odaklı” bir talep olarak da değerlendiriliyor.
Ancak apartmandaki komşuların aynı fikirde olmadığı belirtiliyor. Komşular, binanın tamamen yıkılması yerine güçlendirme seçeneğinin daha mantıklı olacağını savunuyor. Bu görüş ayrılığı, taraflar arasında yalnızca fikir tartışmasıyla sınırlı kalmayıp hukuki bir sürece dönüşmüş durumda.
Pamuk’un apartmanda 6 dairesinin bulunduğu da öne sürülen detaylar arasında. Bu bilgi, tartışmanın yalnızca “bireysel bir güvenlik kaygısı” mı yoksa daha büyük bir planın parçası mı olduğu sorusunu da beraberinde getiriyor.
Yazar Orhan Pamuk apartmanı müze mi yaptıracak?
Tartışmayı büyüten en dikkat çekici iddia ise, apartmanın yıkılması halinde yerine bir müze yapılabileceği ihtimali. Son dönemde kulislerde sıkça konuşulan bu senaryo, özellikle Orhan Pamuk’un daha önce hayata geçirdiği Masumiyet Müzesi projesi nedeniyle daha gerçekçi görülüyor.
Pamuk’un edebiyatla hafızayı bir araya getiren yaklaşımı düşünüldüğünde, Cihangir’deki apartmanın da benzer bir konsepte dönüştürülebileceği ihtimali edebiyatseverleri heyecanlandırıyor. Ancak şu an için bu konuda resmi bir açıklama bulunmuyor. Yani “apartman müze olacak” iddiası şimdilik söylenti düzeyinde.
Buna rağmen, apartmanda birden fazla dairenin yazarın kontrolünde olduğu iddiası, müze fikrinin neden bu kadar güçlü konuşulduğunu da açıklıyor. Çünkü böyle bir projede en büyük engel, mülkiyetin parçalı olması. Eğer Pamuk gerçekten binada önemli bir çoğunluğa sahipse, apartmanın geleceğiyle ilgili planlarını hayata geçirmesi daha mümkün hale geliyor.
Cihangir’deki apartman tartışması neden bu kadar büyüdü?
Orhan Pamuk’un apartman meselesi, sıradan bir “kentsel dönüşüm” tartışması gibi görünse de, işin içine ünlü bir yazarın girmesi nedeniyle çok daha geniş yankı buldu. Cihangir gibi kültürel hafızası güçlü bir semtte yer alan bir binanın yıkılması, yalnızca bina sakinlerini değil, semtin ruhunu önemseyen çevreleri de ilgilendiriyor.
Bir diğer önemli nokta ise, tartışmanın “deprem güvenliği” gibi hayati bir başlık üzerinden ilerlemesi. Bu durum, komşuların güçlendirme talebini de daha güçlü bir zemine taşıyor. Çünkü İstanbul’da birçok bina için aynı soru geçerli: Yıkım mı, güçlendirme mi?
Bu süreçte tarafların uzlaşı sağlayıp sağlamayacağı merak edilirken, tartışmanın hukuki boyutunun da giderek öne çıktığı görülüyor.
Apartmanın akıbeti ne olacak, süreç nasıl ilerleyebilir?
Şu aşamada apartmanın kesin olarak yıkılacağına dair doğrulanmış bir karar bulunmuyor. Sürecin, riskli yapı raporunun geçerliliği, komşuların itirazları ve olası mahkeme kararlarıyla şekilleneceği belirtiliyor.
Eğer yıkım kararı çıkarsa, apartmanın yerine ne yapılacağı sorusu daha da önem kazanacak. Burada müze iddiası yeniden gündemin merkezine oturabilir. Ancak güçlendirme kararı alınırsa, bu kez “Pamuk geri adım mı attı?” sorusu tartışılacak.
Şimdilik net olan tek şey var: Yazar Orhan Pamuk’un apartmanı nerede, apartmanın neden yıkılmasını istiyor ve apartmanı müze mi yaptıracak soruları, yalnızca edebiyat gündemini değil, İstanbul’un dönüşüm tartışmalarını da etkileyen bir başlığa dönüşmüş durumda.