Tarihte bugün yaşanan önemli olaylar, geçmişten bugüne uzanan çarpıcı gelişmeleri yeniden gündeme taşıyor. 2 Mart tarihinde hem dünya hem de Türkiye tarihinde iz bırakan siyasi kararlar, kültürel yasaklar, teknoloji dünyasında dönüm noktaları ve trajik olaylar yaşandı. 1836’da Teksas’ın bağımsızlık ilanından 1995’te Yahoo’nun kuruluşuna, 2000’de Augusto Pinochet kararından 2019’daki milli uçak açıklamasına kadar birçok başlık dikkat çekiyor.
Tarihte bugün 1836: Teksas, Meksika’dan bağımsızlığını ilan etti
2 Mart 1836’da Teksas, Meksika’dan bağımsızlığını ilan etti. Bu karar, Kuzey Amerika tarihinin önemli kırılma anlarından biri olarak kayıtlara geçti. Bağımsızlık ilanı, ilerleyen yıllarda ABD-Teksas ilişkilerinin şekillenmesinde belirleyici rol oynadı.
Teksas’ın bağımsızlık süreci, bölgesel çatışmalar ve siyasi dönüşümler açısından da uzun süre etkisini sürdürdü.
Tarihte bugün 1949: Nuri Killigil’in Sütlüce’deki mühimmat fabrikasında patlama
2 Mart 1949’da İstanbul Sütlüce’de bulunan ve Nuri Killigil’e ait mühimmat fabrikasında iki büyük patlama meydana geldi. Milli Savunma Bakanlığı denetimindeki fabrikada çıkan yangın kısa sürede büyüdü.
Baruthaneye sıçrayan yangın sonrası fabrika yerle bir oldu. Olayda 6’sı itfaiye eri olmak üzere 35 kişi hayatını kaybetti. Bu patlama, dönemin en büyük sanayi facialarından biri olarak tarihe geçti.
Tarihte bugün 1950: Mustafa Muğlalı davasında karar çıktı
Van’ın Özalp ilçesinde hayvan kaçakçılığı yaptıkları iddiasıyla 33 kişinin sorgusuz şekilde kurşuna dizilmesiyle ilgili yargılanan emekli Orgeneral Mustafa Muğlalı hakkında karar verildi. Genelkurmay Askeri Mahkemesi, Muğlalı’ya 20 yıl hapis cezası verdi.
Bu dava, Türkiye’de askeri yargı süreçleri açısından dikkat çeken örneklerden biri oldu.
Tarihte bugün 1956 ve 1958: Fransa Fas’ın bağımsızlığını onayladı, Karamanlis istifa etti
1956 yılında Fransa, Fas’ın bağımsızlığını resmen onayladı. Bu gelişme, Kuzey Afrika’daki sömürge yönetimlerinin çözülme sürecinin önemli adımlarından biri olarak kayda geçti.
1958’de ise Yunanistan’da Konstantin Karamanlis başbakanlıktan istifa etti. Bu istifa, Yunan siyasetinde yeni bir dönemin kapısını araladı.
Tarihte bugün 1960 ve 1968: Türkiye’de protestolar ve yardım tartışmaları
1960’ta İstanbul’da gece sessiz yürüyüş yapan 500 teknik okul öğrencisi polis tarafından dağıtıldı. Aynı yıl Necip Fazıl Kısakürek, Atatürk’ün hatırasına yayın yoluyla hakaret ettiği gerekçesiyle 18 ay hapis cezası aldı.
1968’de ise Amerikan hükümeti hesap uzmanları, Türkiye’ye yapılan yardımların kullanım şeklini eleştirdi. ABD Kongresi’ne sunulan raporda, 1,8 milyon dolarlık yardım fonunun daha düşük maliyetle temin edilebilecek makineler için kullanıldığı belirtildi.
Tarihte bugün 1990 ve 1994: Üniversite işgali ve Bilge Olgaç’ın ölümü
1990’da Yıldız Üniversitesi’nde öğrenciler 3,5 saat süren bir işgal eylemi gerçekleştirdi. Eylem sonrası 200 öğrenci gözaltına alındı.
1994’te ise Türkiye’nin ilk ve en çok film çeken kadın yönetmeni Bilge Olgaç, Taksim’deki evinde çıkan yangında hayatını kaybetti. 54 yaşında yaşamını yitiren Olgaç, Türk sinemasında önemli bir miras bıraktı.
Tarihte bugün 1995: Yahoo kuruldu
2 Mart 1995’te Yahoo kuruldu. İnternet dünyasında devrim yaratan arama motoru ve portal hizmeti, dijital çağın en önemli şirketlerinden biri haline geldi. Yahoo’nun kuruluşu, internet ekonomisinin büyümesinde dönüm noktalarından biri olarak kabul ediliyor.
Tarihte bugün 2000: Dario Fo yasağı ve Augusto Pinochet kararı
2000 yılında Pendik Kaymakamlığı, Nobel ödüllü İtalyan yazar Dario Fo’nun “Kabin Oyunları” adlı tiyatro oyununun sahnelenmesine izin vermedi. Gerekçe olarak oyunun erkekleri tecavüze kışkırttığı iddiası gösterildi.
Aynı yıl İngiltere, 16 aydır Londra’da ev hapsinde tutulan eski Şili diktatörü Augusto Pinochet’in serbest bırakılmasına karar verdi. Pinochet, hakkında talepte bulunan ülkeler itiraz etmeden ülkesine döndü.
Tarihte bugün 2019: Fuat Oktay’dan milli uçak açıklaması
2019 yılında Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay, 2023’te milli uçağın hangardan çıkarılacağını ve 2026’da göklerde olmasının hedeflendiğini açıkladı. Bu açıklama, savunma sanayii hedefleri açısından dikkat çekti.
