Selçuk Üniversitesi’nden bir grup akademisyen, Türkiye’nin biyolojik çeşitliliğini kayıt altına almak için yürüttükleri kapsamlı çalışmada, Orta Toroslar’da daha önce literatürde yer almayan 4 farklı kayagülü türünü gün yüzüne çıkardı.
Türkiye’nin zengin bitki örtüsünü mercek altına alan Selçuk Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü uzmanları, TÜBİTAK destekli dev bir projeyi başarıyla tamamladı. Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul liderliğindeki ekip, 45 ilde gerçekleştirdikleri saha araştırmaları ve binlerce örneğin incelendiği detaylı analizler neticesinde, bilim dünyası için büyük önem taşıyan yeni türleri tanımlamayı başardı.
Bilimsel literatüre kazandırılan keşif
Proje kapsamında Türkiye genelinde 1.500’den fazla örnek toplanırken, hem yurt içi hem de yurt dışındaki herbaryumlardan sağlanan verilerle toplamda 2.500’e yakın bitki üzerinde titiz bir çalışma yürütüldü. Morfolojik, moleküler ve kromozom analizlerinin ardından keşfedilen dört yeni tür, uluslararası saygınlığa sahip Plants dergisinde yayımlanarak tescillendi.
Toroslar endemik türler için bir sığınak
Yeni tanımlanan bitkilerin tamamı, Toros Dağları’nın zorlu coğrafyasında, özellikle Konya, Karaman ve Antalya sınırları içerisinde tespit edildi. Beyşehir, Sultan, Akseki ve Göktepe kayagülü isimleri verilen bu türlerin keşfi, Türkiye’nin kayagülü (Aethionema) cinsi açısından küresel ölçekte ne kadar kritik bir merkez olduğunu bir kez daha kanıtladı. Dünya genelindeki 70 türün 51’inin Türkiye topraklarında bulunması ve bunların büyük çoğunluğunun endemik olması, ülkenin biyolojik çeşitlilikteki stratejik konumunu vurguluyor.
Koleksiyonlar zenginleşiyor
Keşfedilen bu nadir bitkiler, Selçuk Üniversitesi bünyesindeki 30 bin örneklik KNYA Herbaryumu’na dahil edilerek koruma altına alındı. Akademisyenler, bu keşiflerin yanı sıra Türkiye’nin bitki envanterini görsel ve güncel verilerle sunmayı amaçlayan 70 ciltlik "Resimli Türkiye Florası" projesi üzerinde de çalışmalarını sürdürüyor. Uzmanlar, bu türlerin genellikle 1.100 ile 2.000 metre arasındaki yüksek rakımlı ve kayalık bölgelerde yaşam alanı bulduğunu belirtiyor.
