Van’ın geleneksel lezzetlerinden otlu küp peyniri, kışlık hazırlıkların başlamasıyla birlikte tezgâhlardaki yerini aldı. Sirmo, mendi ve heliz gibi çeşitli otlarla hazırlanan peynir, geleneksel yöntemle 6-7 ay boyunca toprak altında dinlendiriliyor. Bu süreçte suyunu kaybeden peynirin ağırlığı azalırken kilogram fiyatı ise 700 ila 800 lira arasında değişiyor.
Van mutfağının öne çıkan yöresel ürünlerinden otlu küp peyniri, kendine özgü aroması ve lezzetiyle vatandaşların ilgisini çekiyor. Özellikle kışlık hazırlıkların başladığı dönemde satışa sunulan peynir, geleneksel üretim yöntemiyle hazırlanıyor.
Peynirin en dikkat çekici özelliği ise olgunlaşma süreci. Hazırlanan peynir, aylar boyunca toprak altında bekletilerek suyunu kaybediyor ve kendine has lezzetine kavuşuyor.
Van otlu küp peyniri neden toprağa gömülüyor?
Babasından devraldığı peynircilik mesleğini 6 yıldır sürdüren Yunus Akçılgın, Van’da salamura ve otlu küp peyniri olmak üzere iki çeşit peynir bulunduğunu belirtti.
Küp peynirinin geleneksel yöntemlerle hazırlandığını ifade eden Akçılgın, peynirin 6-7 ay boyunca toprak altında dinlendirildiğini söyledi. Hazırlanan peynirin yaklaşık 4-5 ay öncesinden toprağa gömüldüğünü belirten Akçılgın, burada suyunu kaybettiğini ve bu nedenle ağırlığında azalma meydana geldiğini aktardı.
Bu süreçte ciddi miktarda fire oluştuğuna dikkat çeken Akçılgın, 40 kilogram olarak toprağa gömülen peynirin yaklaşık 30 kilogram olarak çıkarıldığını belirtti. Böylece yaklaşık 10 kilogramlık ağırlık kaybının ardından peynir tezgâhlarda satışa sunuluyor.
Toprak altında geçirdiği uzun dinlendirme sürecinin ardından peynir, tezgâhlardan tüketicilerin sofralarına ulaşıyor.
Otlu küp peynirinin içinde hangi otlar var?
Van otlu küp peynirine kendine özgü aromasını veren en önemli unsurlardan biri ise içerisinde kullanılan yöresel otlar. Peynirin hazırlanmasında başta sirmo, mendi ve heliz olmak üzere çeşitli otlar kullanılıyor.
Köylülerin tercihine göre peynirin içerisine kekik ve pıltan otu da eklenebiliyor. Kullanılan farklı otların peynirin aromasına ve tadına ayrı bir özellik kattığı belirtiliyor.
Yunus Akçılgın, Van denildiğinde akla doğrudan küp peynirinin geldiğini ifade ederek ürünün kendine has bir aroma ve tada sahip olduğunu söyledi. Peynirin tuz oranıyla ilgili de değerlendirmede bulunan Akçılgın, bazı tüketicilerin ürünü ilk tattığında tuzundan şikâyet edebildiğini ancak tuz oranının dengeli olduğunu belirtti.
Van otlu küp peyniri, özellikle kahvaltı sofralarında tüketiliyor. Geleneksel yöntemlerle hazırlanan ürün, fabrikasyon peynirlerden farklı lezzetiyle yöresel ürünler arasında öne çıkıyor.
Van otlu küp peynirinin kilosu ne kadar?
Otlu küp peynirinin fiyatı, üretim sürecindeki fire ve maliyetler nedeniyle değişiyor. Yunus Akçılgın, peyniri köylülerden kilogramı 600 liradan almaya başladıklarını, toprağa gömülme sürecinde yaşanan fire nedeniyle maliyetin arttığını belirtti.
Tezgâhlardaki satış fiyatının ise kilogram başına 700 liradan başlayıp 800 liraya kadar çıktığı ifade edildi.
Böylece 6-7 ay boyunca toprak altında dinlendirilen Van otlu küp peyniri, kışlık hazırlık döneminde hem geleneksel üretim yöntemi hem de kilogram fiyatıyla dikkat çekiyor.
