Çeşme ve Karaburun kıyılarında son günlerde orkinos ölümleri yeniden gündeme geldi. Geçtiğimiz yıl da benzer bir durum yaşanmış ve kıyılara yaklaşık 1500 ölü orkinos vurmuştu. Çeşme Yarımadası Çevre Derneği (ÇEŞÇEP), bu durumu ele alan bir yazılı açıklamada bulundu. Dernek, orkinos ölümlerinin sebeplerinin araştırılması için Bursa Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nden bilim insanları tarafından yürütülen çalışmalara dikkat çekti.
Hastalık ve bakteriyel etkiler:
Yapılan araştırmalar, orkinos ölümlerinin nedeninde kapsüllü Lactococcus garvieae adlı bakterinin rol oynayabileceğini öne sürüyor. Bu bakterinin, deniz suyu sıcaklığının 15-16 derece üstüne çıkmasıyla daha etkili hale geldiği belirtiliyor. Yaz aylarında Ege Denizi'nde su sıcaklığı genellikle 22-25 derece seviyelerine çıkıyor ve bu durum, hastalığın gelişimi için uygun bir ortam oluşturduğuna dikkat çekiliyor. Ölümler ilk başta kalp, karaciğer ve dalak gibi iç organları etkilerken, ilerleyen aşamalarda deride yaralar ve pul kayıplarına yol açabiliyor.
Sıcaklık ve kirlilik etkileşimi:
ÇEŞÇEP açıklamasında, Gerence ve Ildır körfezlerindeki balık çiftliklerine de atıfta bulunuluyor. Bölgenin kapalı yapısı ve suyun yenilenmesinin sınırlı olması nedeniyle çiftliklerdeki yemleme faaliyetlerinin organik atıkların birikmesine yol açabileceği vurgulanıyor. Dernek, atıkların hastalığı doğrudan bulaştırdığına dair kesin bir bilgi bulunmadığını ancak artan su sıcaklığının ve organik kirliliğin bir araya gelmesinin bakterinin yayılmasına dolaylı yoldan zemin hazırlayabileceğini savunuyor.
Ayrıca, serbest yaşayan orkinosların çiftliklerdeki yemlere ulaşmak için kafeslere yaklaşırken ağlara çarpmalarının da ölümler üzerinde etkili olabileceği belirtiliyor. Ancak bu iddiaların kesin bir kanıtı henüz ortaya konmuş değil. ÇEŞÇEP, mevcut durumun tek bir nedene bağlı olmadığını, farklı çevresel faktörlerin birleşiminin bu tabloyu ağırlaştırdığını ifade ediyor.
Dernek, su kalitesinin düzenli olarak denetlenmesi ve vatandaşların kıyıya vuran ölü veya yaralı balıklara dokunmamaları konusunda dikkatli olmaları gerektiğini vurguluyor. Bu durum, sağlık risklerinin yanı sıra ekosistem dengesi için de büyük önem taşıyor.
ÇEŞME VE KARABURUN'DA YENİDEN ORKİNOS ÖLÜMLERİ GÖRÜLMEYE BAŞLADI
