Bosna Savaşı'nın en acı dolu döneminde, kuşatma altındaki Saraybosna'da sivilleri hedef alan ve "savaş turizmi" olarak adlandırılan sapkın organizasyonun detayları, yeni yayınlanan bir kitapla yeniden gündeme geldi.
Bosna Hersek'teki savaşın en karanlık yönlerinden biri olan "insan safarisi" iddiaları, Hırvat gazeteci Domagoj Margetic’in kaleme aldığı "Plati i Pucaj!" (Öde ve Ateş Et!) adlı eserle bir kez daha gün yüzüne çıktı. Kitapta yer alan bilgilere göre, 1992-1996 yılları arasında şehri kuşatma altında tutan Sırp güçlerinin kontrolündeki mevzilere, yüksek ücretler ödeyerek gelen yabancı silah meraklıları, sivilleri hedef alarak korkunç bir "eğlence" anlayışını hayata geçirdi.
Ölümün fiyat listesi: Kadınlar ve çocuklar hedefte
Margetic’in, 1996 yılında suikast sonucu öldürülen Bosnalı istihbarat yetkilisi Nedzad Ugljen’in notlarına ve belgelerine dayandırdığı iddialar, dehşetin boyutlarını gözler önüne seriyor. Kitapta, "savaş turistlerinin" kurbanlarını seçerken uyguladıkları vahşi bir fiyatlandırma tarifesi olduğu belirtiliyor. Buna göre, orta yaşlı bir kadını vurmanın bedeli 80 bin Alman markı iken, genç kadınlar için 95 bin, hamile kadınlar için ise 110 bin mark ödeniyordu.
Ugljen’in sağlığında aktardığı bilgiler arasında, bu sapkın avcılar arasında Avrupa'dan bir kraliyet ailesi mensubunun da bulunduğu ve bu kişinin helikopterle bölgeye gelerek çocukları hedef almak istediği yönündeki iddialar yer alıyor.
İstihbarat servislerinin karanlık gölgesi
Söz konusu organizasyonun sadece milis güçlerle sınırlı kalmadığı, kökeninin savaş öncesi Yugoslav istihbarat servislerine dayandığı öne sürülüyor. Margetic, bu faaliyetlerin güvenlik servislerinin bilgisi dahilinde yürütüldüğünü ve özellikle İtalyan zenginlerin bu "safari" için özel taleplerde bulunduğunu vurguluyor. İtalya'da Milano Savcılığı, geçtiğimiz yıl bu iddialar üzerine harekete geçerek, bölgeye gidip sivilleri hedef aldığı öne sürülen İtalyan vatandaşlarına yönelik geniş çaplı bir soruşturma başlatmıştı.
Geçmişin izleri Lahey'de de yankılandı
Saraybosna'daki bu kan dondurucu eylemler, yıllar önce uluslararası mahkemelere de taşınmıştı. ABD'li eski deniz piyadesi John Jordan, Lahey'deki ifadesinde, kuşatma sırasında ailelerin ve çocukların özellikle hedef alındığına, en çekici görünen genç kızların keskin nişancılar tarafından seçildiğine bizzat şahit olduğunu anlatmıştı. 2022 yapımı "Sarajevo Safari" belgeseliyle de dünya kamuoyunun dikkatini çeken bu olaylar, modern savaş tarihinin en uzun kuşatması olan Saraybosna'da kaybedilen 11 bin 541 sivilin anısına atılan kara bir leke olarak kalmaya devam ediyor. Sırp tarafı ise tüm bu iddiaları kesin bir dille reddediyor.
