Afganistan’ın 2026 askeri gücü ve 2025 yılında askeri güç sıralamasında kaçıncı sırada yer aldığı, uluslararası savunma raporlarıyla birlikte yeniden gündeme geldi. 2021’de ABD güçlerinin çekilmesinin ardından ülkenin güvenlik yapısı tamamen değişmiş, klasik ordu modeli yerini Taliban kontrolündeki silahlı unsurlara bırakmıştı. Bu dönüşüm, Afganistan’ın konvansiyonel askeri kapasitesini ve küresel sıralamadaki yerini doğrudan etkiledi. 2026 itibarıyla tablo, sayısal güç ile teknolojik kapasite arasındaki farkı net biçimde ortaya koyuyor.
Afganistan’ın 2026 askeri gücü hangi seviyede?
2026 yılı itibarıyla Afganistan’daki silahlı unsur sayısının yaklaşık 150 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. Bu rakam, aktif savaşçıları ve güvenlik personelini kapsıyor. Taliban yönetimi sonrası kurulan askeri yapı, merkezi ve modern bir savunma organizasyonundan ziyade saha temelli ve düzensiz harp deneyimine dayalı bir sistem üzerine kurulu.
ABD’nin çekilmesi sonrasında ülkede önemli miktarda askeri ekipman bırakıldı. Hafif silahlar, zırhlı araçlar ve çeşitli kara unsurları Afganistan’ın envanterine geçti. Bu durum kara gücü açısından niceliksel bir artış sağladı. Ancak yüksek teknolojili hava savunma sistemleri, gelişmiş savaş uçakları ve modern komuta-kontrol altyapısı gibi unsurlar sınırlı seviyede kaldı.
Afganistan’ın hava gücü oldukça kısıtlı. Eldeki az sayıdaki helikopter ve teknik ekipman, geniş çaplı hava üstünlüğü sağlayacak kapasitede değil. Ülkenin deniz gücü ise bulunmuyor. Bu durum, askeri gücün daha çok kara unsurlarına ve asimetrik savaş kabiliyetine dayandığını gösteriyor.
2025 askeri güç sıralamasında Afganistan kaçıncı sırada yer aldı?
Uluslararası askeri endekslere göre Afganistan, 2025 yılında askeri güç sıralamasında dünya genelinde yaklaşık 55. sırada yer aldı. Bu sıralama; aktif personel sayısı, kara-hava-deniz unsurları, savunma bütçesi, lojistik kapasite ve teknolojik altyapı gibi kriterlere göre belirleniyor.
Afganistan’ın savunma bütçesinin sınırlı olması ve hava kuvvetleri kapasitesinin düşük kalması, toplam askeri puanı doğrudan etkiliyor. Deniz gücünün bulunmaması da sıralamada dezavantaj yaratan faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.
Askeri güç endeksleri ağırlıklı olarak konvansiyonel kapasiteyi ölçüyor. Bu nedenle Afganistan’ın uzun süreli savaş tecrübesi, gerilla taktikleri ve arazi avantajı gibi unsurlar sıralamaya tam anlamıyla yansımıyor. Bu durum, sahadaki gerçek kapasite ile uluslararası listelerdeki konum arasında fark oluşmasına neden oluyor.
Taliban sonrası askeri yapı nasıl şekillendi?
2021 sonrası dönemde Afganistan’ın güvenlik sistemi köklü bir dönüşüm geçirdi. Önceki dönemde NATO destekli klasik ordu modeli bulunurken, yeni süreçte Taliban merkezli bir yapılanma oluştu. Bu yapı, merkezi bir savunma doktrininden çok saha hakimiyetine ve yerel kontrol mekanizmasına dayanıyor.
Düzensiz harp deneyimi, küçük birliklerin hızlı hareket kabiliyeti ve coğrafi avantaj, Afgan askeri yaklaşımının temel unsurları arasında yer alıyor. Özellikle dağlık arazi yapısı, savunma stratejisinde belirleyici rol oynuyor.
Ancak modern savaş konseptinde hava üstünlüğü, uydu destekli sistemler ve ileri teknoloji büyük önem taşıyor. Afganistan’ın bu alanlarda sınırlı kapasiteye sahip olması, küresel askeri sıralamalarda üst basamaklara çıkmasını zorlaştırıyor.
Tarihsel süreç Afganistan’ın askeri kimliğini nasıl etkiledi?
Afganistan, tarih boyunca büyük güçlerle yaşadığı savaşlarla dikkat çekti. 19. yüzyıldaki İngiliz-Afgan savaşları, 1979-1989 dönemindeki Sovyet müdahalesi ve 2001-2021 yılları arasındaki ABD-NATO varlığı, ülkenin askeri karakterini şekillendirdi.
Bu süreçlerde Afgan güçleri, teknolojik olarak üstün ordulara karşı uzun süreli direniş gösterdi. Bu deneyim, askeri anlayışın dayanıklılık, sabır ve asimetrik taktikler üzerine inşa edilmesine yol açtı. 2026 itibarıyla Afganistan’ın askeri gücü değerlendirilirken, yalnızca envanter ve bütçe değil, bu tarihsel savaş tecrübesi de dikkate alınıyor.
Son tabloya bakıldığında Afganistan, 2025 askeri güç sıralamasında orta seviyede konumlanan ancak konvansiyonel kapasite açısından sınırlı imkânlara sahip bir ülke olarak öne çıkıyor. 2026 yılında ise askeri yapının büyük ölçüde kara unsurları ve düzensiz harp yeteneği üzerine kurulu olduğu görülüyor.
