Hollanda'dan Çin'e çarpıcı hamle
Nexperia’nın Çin operasyonu askıya alındı, sistem erişimi ve maaş ödemeleri durduruldu.
Hollanda, küresel yarı iletken rekabetinde dikkat çeken bir adım attı. Çinli Wingtech Technology’nin sahibi olduğu çip üreticisi Nexperia’ya el koyan Hollanda hükümeti, şirketin Çin ile bağlarını tamamen kesti. Bu kapsamda Çin’deki çalışanların sistem erişimi sonlandırılırken, maaş ödemeleri de durduruldu.
Çin'de çalışanlar sistemden çıkarıldı
Çin basınına yansıyan bilgilere göre, Nexperia’nın Avrupa merkez ofisi, Çin’deki çalışanların şirket sistemlerine erişimini engelledi. Aynı zamanda maaş ödemeleri askıya alındı. Şirketin Çin biriminden müşterilere gönderilen bilgi notunda, bu adımlar karşısında çalışanların “şaşkınlık ve hayal kırıklığı” yaşadığı ifade edildi. Notta ayrıca, uzun süredir “acımasız bir baskı” altında olunduğu vurgulandı.
Çin pazarı tamamen terk edilebilir
Şirket içi yazışmalarda, mevcut yönetimin Çin pazarından tamamen çekilmeye hazırlandığına dair sinyaller verildi. Bu gelişmeler, Nexperia’nın Çin’deki faaliyetlerinin uzun vadede sona erebileceği ihtimalini gündeme getirdi.
Yerel kurtarma planı devreye alındı
Tüm bu adımlara rağmen Nexperia’nın Çin birimi, yerel tedarik zinciri oluşturarak ülkedeki müşterilere hizmet vermeye devam etmek istediklerini açıkladı. Yetkililer, bu hamleyi bir “kurtarma planı” olarak değerlendirdiklerini belirtti.
El koyma kararı güvenlik gerekçeli
Nexperia’ya el koyma kararı, bu ayın başında Hollanda hükümeti tarafından açıklanmıştı. Gerekçe olarak, Avrupa’dan Çin’e kritik teknoloji transferi riski gösterilmişti. Açıklamada, “Bu karar, Hollanda ve Avrupa’nın ekonomik güvenliğini korumak için alınmıştır” ifadelerine yer verilmişti.
El koyma kararının ardından şirketin Çinli CEO’su Cang Şüecıng görevden alınmış, şirketin yönetimine acil kontrol tedbirleri uygulanmaya başlanmıştı.
ABD'nin baskısı zincirleme etkiledi
Hollanda’nın bu adımı, ABD’nin Çinli teknoloji şirketlerine yönelik baskı politikalarının etkisini yansıtıyor. ABD, 2024 sonunda Wingtech Technology’yi “Varlık Listesi”ne almış, bu şirketin kontrol ettiği tüm iştirakleri de ihracat denetimine tabi tutmuştu.
Nexperia, Tesla ve Apple gibi teknoloji devlerine çip tedarik eden küresel öneme sahip bir üretici konumunda. Bu nedenle Hollanda’nın kararı, ABD’nin Çin’i yarı iletken alanında izole etme stratejisinin Avrupa ayağı olarak görülüyor.
Çip savaşında transatlantik ittifak güçleniyor
ABD'nin Çip ve Bilim Yasası’yla başlayan, Trump yönetiminin yapay zekâ çiplerini de kapsayacak şekilde genişlettiği ihracat kısıtlamaları, Avrupa ülkelerinde karşılık bulmaya başladı. Hollanda’nın attığı son adım, Batı blokunun Çin’e karşı teknoloji alanında daha koordineli ve sert bir tutum izlemeye başladığının güçlü bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
