Filipinler'in Müslüman Mindanao'daki Bangsamoro Özerk Bölgesi'nde (BARMM) 14 Eylül'de gerçekleştirilen ilk parlamento seçimleri, bölgedeki barış sürecinin en somut adımlarından biri oldu. Bangsamoro Organik Yasası (BOL) doğrultusunda halkın doğrudan sandık başına gittiği seçimlerde, bölgesel parlamentoyu oluşturacak temsilciler belirlendi. Filipinler Seçim Komisyonu (COMELEC) verilerine göre, sandığa katılım oranı yaklaşık yüzde 80 seviyesinde gerçekleşti.
Oylama sonuçlarına göre yarışta Bangsamoro Federalist Partisi (BFP) ile Birleşik Bangsamoro Adalet Partisi (UBJP) öne çıkan iki yapı oldu. Seçimle iş başına gelecek olan yeni bölgesel meclis, bugüne kadar geçici yönetim görevini üstlenen Bangsamoro Geçiş Otoritesi (BTA) parlamentosunun yerini devralacak. Filipinler Devlet Başkanlığı Barış, Uzlaşma ve Birlik Danışmanlığı Ofisi (OPAPRU) Başkanı Mel Senen Sarmiento, başarıyla tamamlanan süreci Bangsamoro halkı için yeni bir dönemin başlangıcı olarak nitelendirdi.
Tokyo Yönetiminden Seçim Sonuçlarına Tam Destek
Güneydoğu Asya'daki bu tarihî gelişme uluslararası toplumda da yankı buldu. Japonya Kabine Baş Sekreteri Kihara Minoru, düzenlediği basın toplantısında BARMM'de özerklik sonrası ilk kez yapılan seçimleri "tarihî bir adım" olarak değerlendirdiklerini ve memnuniyetle karşıladıklarını duyurdu. Kihara, Japon hükûmetinin Mindanao bölgesinde barışın tesisi için 30 yılı aşkın süredir kesintisiz destek verdiğini vurguladı.
Japonya Dışişleri Bakanlığı yetkilileri de yürütülen barış çabalarının somut bir kazanımı olarak gördükleri seçim sürecini yakından takip etti. Tokyo yönetimi, oylama sürecinin yerinde gözlemlenmesi ve şeffaflığın takibi amacıyla bölgeye 15 kişiden oluşan özel bir gözlemci heyeti sevk etti.
Referandumlardan Sandığa Uzanan 5 Yıllık Süreç
Filipinler'in güneyindeki barış arayışları doğrultusunda 21 Ocak ve 6 Şubat 2019 tarihlerinde iki kez referandum düzenlenmişti. Sandıktan çıkan onay kararıyla birlikte bölgeye geniş kapsamlı özerklik tanıyan Bangsamoro Organik Yasası kabul edilmiş ve BARMM resmen kurularak geçici idare mekanizması BTA faaliyete geçirilmişti. 14 Eylül'de yapılan son seçimlerle birlikte, geçici yönetimden kalıcı ve doğrudan halk iradesine dayalı parlamenter yapıya geçiş süreci tamamlanmış oldu.
