ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’ın balistik füzeler hakkında görüşmeyi reddettiğini öne sürerek bunun “büyük bir sorun” olduğunu söyledi. Rubio, açıklamayı Karayip ülkesi Saint Kitts ve Nevis ziyareti sırasında ABD basınına yaptı.
Rubio, İran’ın özellikle kısa menzilli olmak üzere çok sayıda balistik füzeye sahip olduğunu ve bu kapasitenin ABD’nin bölgedeki üsleri ile ortaklarını kapsadığını ifade etti. Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar ve Bahreyn’de bulunan ABD üslerinin bu menzil içinde yer aldığını belirtti.
“Konvansiyonel Silahlar da Gündemde”
Rubio, İran’ın yalnızca nükleer programıyla değil, konvansiyonel silah kapasitesiyle de değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. İran’ın deniz taşımacılığını ve ABD Donanması’nı tehdit etmeye yönelik deniz unsurlarına sahip olduğunu öne süren Rubio, bu unsurların da dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Açıklamasında, “Nükleer programın ötesinde, yalnızca Amerika’ya ve Amerikalılara saldırmak için tasarlanmış bu konvansiyonel silahlara da sahipler.” ifadelerini kullandı.
Rubio, balistik füzeler konusunun ele alınması gerektiğini belirterek, müzakerelerin büyük ölçüde nükleer programa odaklanacağını kaydetti. İran’ın balistik füzeler hakkında ABD ya da başka bir ülkeyle konuşmayı reddettiğini iddia eden Rubio, bunun önemli bir sorun teşkil ettiğini dile getirdi.
İran-ABD Nükleer Müzakerelerinde Son Durum
İran ile ABD arasındaki nükleer müzakereler, Haziran 2025’te İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırıları sonrası kesintiye uğramıştı. Süreç, başta Türkiye olmak üzere bölge ülkelerinin girişimleri ve Umman’ın arabuluculuğunda yeniden başlatıldı.
ABD’nin saldırı tehditleri ve askeri yığınağının sürdüğü dönemde taraflar, 6 Şubat’ta Umman’da dolaylı müzakereler için bir araya geldi. Görüşmelerin devamı konusunda mutabakata varıldı. İkinci tur müzakereler 17 Şubat’ta Cenevre’de gerçekleştirildi. Taraflar, görüşmelerde ilerleme kaydedildiğini bildirdi ve 26 Şubat’ta Cenevre’de yeniden bir araya gelme konusunda anlaştı.
Tarafların Talepleri ve Müzakere Başlıkları
İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar çerçevesinde sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor. ABD ise Tahran yönetiminin uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurmasını ve yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkarılmasını istiyor.
Müzakerelerde ele alınan başlıklar arasında zenginleştirme oranının hangi seviyede sınırlandırılacağı, yüzde 60 düzeyinde zenginleştirilmiş yaklaşık 440 kilogram uranyum stokunun durumu, yaptırımların kaldırılma takvimi ve doğrulama mekanizmaları yer alıyor.
Tarafların 26 Şubat’ta Cenevre’de gerçekleştirmesi planlanan görüşmede bu başlıkların yeniden değerlendirilmesi bekleniyor.
