İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun medya ve kamuoyu üzerindeki hakimiyetini sağlamak amacıyla kurulan yapay zeka destekli gizli basın takip sistemi, bizzat sistemi kuran danışmanın dikkatsizliği sonucu açığa çıktı. Başbakan’ın basın danışmanı Yonatan Urich tarafından "Claude" yapay zeka modeli kullanılarak geliştirilen özel sistemin yazılım kodları, internette herkesin erişebileceği şekilde unutuldu.
Her 90 Saniyede Bir Kesintisiz Tarama ve Özel WhatsApp Grupları
Haaretz gazetesi tarafından ortaya çıkarılan skandalın detaylarına göre, söz konusu sistem tam anlamıyla bir "medya radarı" olarak işlev görüyor. Yaklaşık 50 farklı haber kaynağını, siyasetçilerin açıklamalarını ve parti paylaşımlarını her 90 saniyede bir tarayan yapay zeka, elde ettiği verileri önem derecesine göre filtreleyerek önceden kurulmuş iki ayrı WhatsApp grubuna iletiyor. Bu gruplardan ilki tamamen Başbakan’ın eşi Sara Netanyahu ile ilgili haberlere tahsis edilirken, diğer grupta Binyamin Netanyahu ve liderliğindeki Likud Partisi'ne dair anlık gelişmeler raporlanıyor.
Akılalmaz Güvenlik İhlali: Kodlar 'GitHub'da Açık Bırakıldı
Sistemin ifşa olma şekli ise en az işlevi kadar dikkat çekici. Basın danışmanı Yonatan Urich, bu özel takip sisteminin altyapısını OpenAI’nin popüler yazılım geliştirme platformu GitHub’a yükledi. Ancak Urich, sistemin gizlilik ayarlarını yapılandırmayı unutarak kodları "herkese açık" statüde bıraktı.
Sistemin 1 Eylül'den bu yana aktif olarak çalıştığı ve 19 binden fazla medya taraması gerçekleştirdiği belirlendi. Haaretz gazetesinin konuyu İsrail Başbakanlık Ofisi'ne sormasının ve durumun fark edilmesinin ardından sistemdeki güvenlik açığı apar topar kapatıldı.
Medyanın 'Gizli' Önem Derecesi Ortaya Çıktı: Zirvede Kimler Var?
Sızan kodlar, Netanyahu cephesinin İsrail medyasını nasıl kategorize ettiğini de tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi. Sistem için oluşturulan algoritmada Amit Segal, Kanal 12, Ynet, Mako ve Kan 11 gibi yayın organları birinci derece haber kaynağı olarak zirvede yer alıyor. Hatta Urich'in sisteme özel bir talimat girerek, bu isimlerden gelen paylaşımların "başka bir yerde haberleştirilmiş olsa dahi bağımsız bir haber maddesi olarak anında iletilmesini" istediği tespit edildi.
Buna karşın Haaretz, Kanal 13 ve bazı muhalif gazeteciler (Dafna Liel, Michael Shemesh vb.) ikinci kategoride değerlendiriliyor.
Yandaş Kanala 'Yapay Zeka' Ambargosu
Sistemin en çarpıcı detaylarından biri ise Netanyahu'ya verdiği güçlü destekle bilinen medya kuruluşlarına yönelik tutum oldu. Kanal 14, Hamoked ve Yinon News gibi mecraların algoritmada oldukça alt sıralara itildiği görüldü. Dahası, Urich'in sisteme açık bir dille "Kanal 14 muhabirlerinin siyasi haberlerinin takip edilmemesi" yönünde bir filtreleme talimatı verdiği ortaya çıktı.
Urich'in Sızıntı Sicili Kabarık
Bu olay, Yonatan Urich'in merkezinde yer aldığı ilk güvenlik skandalı değil. Takip sisteminin şifresiz ve erişime açık bırakılması, akıllara iki yıl önce patlak veren ve yine Urich'in ihmaliyle ortaya çıkan "Katargate" belgelerini getirdi. O dönemde Netanyahu'nun yakın çevresinin, Katar'ın Dünya Kupası öncesi imaj kampanyası için Doha'dan gizlice fonlandığına dair belgeler de benzer bir dikkatsizlikle sızdırılmıştı.
Öte yandan Urich, hali hazırda çok daha ciddi bir suçlamayla karşı karşıya. Kendisi, Kasım 2024'te İsrail ordusuna ait çok gizli istihbarat belgelerini Alman Bild ve İngiliz The Jewish Chronicle gazetelerine sızdırarak "ulusal güvenliğe zarar vermek" suçlamasıyla yargılanıyor.
