Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin güncel verileri, tarımsal ürünlerdeki fiyat dengesizliğini bir kez daha gözler önüne serdi. Üreticinin elinde değer kaybeden elma, aracı süreçlerin ardından tüketiciye rekor fiyatlarla ulaşıyor.
Ekonomideki fiyat istikrarsızlığı, meyve ve sebze reyonlarında kendini hissettirmeye devam ediyor. Nisan ayı verilerine göre, üretici cephesinde fiyatı en sert düşen ürünlerden biri olan elma, tarladan markete gelene kadar geçirdiği süreçte fiyatını katlayarak adeta lüks tüketim maddesine dönüştü.
Üreticide Yüzde 47'lik Düşüş
TZOB verileri, mart ayında 35,5 lira seviyelerinde olan üretici fiyatının, nisan ayında 18,75 liraya kadar gerilediğini ortaya koyuyor. Bu durum, üretici bazında yüzde 47,2'lik bir fiyat erimesine işaret ediyor. Uzmanlar bu düşüşü piyasadaki talep daralmasıyla açıklasa da, bu gerilemenin son kullanıcıya ulaşan etiketlere yansımadığı görülüyor.
Fiyat Farkında Rekor Elmanın
Üretici ve market arasındaki makas, elmada yüzde 393,7 gibi devasa bir orana ulaştı. Üreticiden 18,75 liraya çıkan ürün, market raflarında ortalama 92,58 liradan satışa sunuluyor. Bazı noktalarda ise bu rakamın 150 liraya kadar tırmandığı gözlemleniyor.
Sadece elma değil, diğer temel gıda ürünlerinde de benzer bir tablo hakim. Üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkında elmayı; 4,3 kat artışla havuç, 3,5 kat artışla yeşil soğan ve marul ile 3,4 kat artışla pırasa takip ediyor.
Sofraya Yansımayan İndirim
Yetkililerin talep azalması gerekçesine rağmen, market ve pazarlardaki sembolik yüzde 4'lük indirimler, vatandaşın yüksek fiyat şikayetini dindirmekten uzak kalıyor. Üreticinin kazanamadığı, tüketicinin ise fahiş fiyatlarla karşılaştığı bu tablo, tedarik zincirindeki denetim ve düzenleme ihtiyacını yeniden gündeme getiriyor.